Zondag 02/10/2022

The Age of (Pretending to be) Stupid

Onlangs ging de klimaatfilm The Age of Stupid wereldwijd in première. De film portretteert Pete Postlethwaite in het jaar 2055 als enige overlevende op een verder onleefbaar geworden planeet aarde. Hoewel dat doembeeld zeker bijdraagt tot het efficiënt overbrengen van de klimaatboodschap in de film, zal zelfs de meest doemdenkende klimaatwetenschapper u er niet van proberen overtuigen dat alles voorbij is in 2055. Waarover de klimaatwetenschappers het wel eens zijn, en waarvan ze ondertussen zelfs de G8 hebben kunnen overtuigen, is dat we ten alle koste moeten vermijden dat de temperatuur op aarde met meer dan twee graden boven het niveau van voor 1900 stijgt. Anders hebben we geen enkele controle meer over de processen die plaatsvinden op aarde. Bovendien is de opwarming onomkeerbaar: de maximale temperatuur die de aarde door ons toedoen bereikt, zal minstens de komende duizend jaar behouden blijven. Van de vooropgestelde twee graden hebben we tijdens de voorbije zestig broeikasgasrijke jaren al 0,8 graden opgesoupeerd. En er zit nog een addertje onder het gras: klimaatprocessen zijn over het algemeen trage beesten en de broeikasgassen die we tot nog toe uitgestoten hebben, zijn sowieso goed voor nog eens 0,4 graden temperatuurstijging, zelfs al zouden we vandaag nog de CO2-uitstoot tot nul terugbrengen. Een rekensommetje leert ons dat we nog 0,8 graden respijt hebben. In koolstoftermen betekent dat dat de globale uitstoot tegen 2020 25 tot 40 % en tegen 2050 50 tot 80% moet dalen. Of als we stug aan ons huidig niveau vasthouden, moeten we in 2030 al volledig de stop erop zetten. Hoewel we gestaag vooruitgang maken in het ontwikkelen van nieuwe technologieën, is een nuluitstootscenario binnen twintig jaar onmogelijk. Dus rest er ons enkel nog een zeer dringende en drastische reductie van de huidige CO2-uitstoot. Met dat als doelstelling, wordt in december in Kopenhagen een internationale klimaatconferentie gehouden, de opvolger van de Kyotoconferentie in 1997. Het Best Case Scenario, lees: als de VS, China, India en Europa het op alle vlakken eens geraken, is een uitstootreductie van 8 tot 14% tegen 2020. Dat ligt ver beneden de noodzakelijke 25-40% en de onderhandelingen worden in The Guardian passend vergeleken met ‘discussies over de schikking van de ligstoelen op het dek van de Titanic’.Om de Titanic drijvende te houden is het nodig dat wij ons niet langer verschuilen achter politieke onwil, maar meer bijdragen dan wat per strikte wet van ons verwacht wordt. Op economisch vlak zijn er meer en meer bedrijven die zichzelf strenger dan wettelijke uitstootnormen opleggen. Het WWF-geleide Climate Savers-consortium verbindt zijn partners, een twintigtal multinationals waaronder HP, Johnson & Johnson, Nike en Nokia, ertoe hun koolstofuitstoot vrijwillig drastisch te verminderen. Op moreel vlak is er nood aan een paradigmaverschuiving. Klimaatsbewustzijn is niet langer het voorrecht van een klein clubje groenen, maar behoort nu tot het gemeengoed. Het is tijd dat niet langer de klimaaterkenners als naïeve milieutanten gestigmatiseerd worden, maar wel de krimpende groep ontkenners als cynische profiteurs. Want hoe anders dan als gitzwart cynisme kun je het beschrijven om je SUV van stal te halen om je kind naar een drie kilometer verderop gelegen school te rijden. Hoe cynisch is het om ondanks alle wetenschappelijke feiten en de ondertussen aanvoelbare opwarming toch te blijven ontkennen omdat het je nu eenmaal beter uitkomt. Omdat het economische crisis is. Omdat er ontelbare excuses zijn om niks te doen, die zelfs allemaal samen niet opwegen tegen wat gezond verstand ons ingeeft. Dat is niet dom zijn, dat is je dom voordoen. Het is bijna vijf na twaalf. Tijd om dat kinderachtige ontkennen van onze eigen verantwoordelijkheid achterwege te laten en ons te gedragen als volwassenen. En waarom dat niet uiten, in plaats van door gemakkelijk cynisme, door die andere en mooiere eigenschap die exclusief is aan volwassenheid. Wijsheid.Valerie Trouet is een Belgische paleoklimatologe aangesteld aan het Zwitsers Federaal Instituut voor Bos-, Sneeuw- en Landschapsonderzoek (WSL) in Birmensdorf.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234