Maandag 24/01/2022

Twintigduizend fans helpen Ai Weiwei met fiscale boete

Twintigduizend sympathisanten van Ai Weiwei willen de wereldberoemde Chinese kunstenaar een handje helpen bij de betaling van een fiscale boete van 1,7 miljoen euro. Het Chinese regime zegt dat het om een illegale vorm van financiële steun gaat.

Ai Weiwei verwierf internationale bekendheid als ontwerper van het Vogelnest, het olympisch stadion van Peking. Het toonaangevende Britse magazine Art Review bestempelt hem als de meest invloedrijke artistieke persoonlijkheid ter wereld. Vorige week dinsdag maakten de Chinese autoriteiten bekend dat Ai Weiwei een belastingboete moet betalen van 1,7 miljoen euro. Dit nieuws zorgde bij velen voor verontwaardiging. In die mate dat duizenden mensen beslisten om geld te schenken aan de kunstenaar.

Het was Liu Yanping, een vrijwillige medewerker van Ai Weiwei, die het nieuws van de spontane solidariteitsactie via Twitter naar buiten bracht. 18.829 donoren stortten in totaal 607.500 euro. De meesten deden dat via een storting op Ai Weiwei's rekening. Maar anderen gooiden geldbiljetten op de binnenplaats van de kunstenaar.

"Vaak zijn de briefjes geplooid in vliegers", meldde Ai Weiwei aan enkele media. "Het postkantoor liet me ook weten dat ik 776 geldtransacties moet opnemen." Sommige milde schenkers reisden honderden kilometers om een donatie te doen. In veel gevallen werd het geld overgemaakt met een begeleidend schrijven: "U hebt hen geholpen met het ontwerp van het Vogelnest en nu wordt u in een vogelkooi gestoken. (...) U hebt hen de facturen voor uw ontwerp gestuurd maar nu krijgt u een veel hogere factuur gepresenteerd."

De Chinese autoriteiten arresteerden Ai Weiwei in april op de luchthaven van Peking. Volgens de officiële aanklacht moest de kunstenaar de cel in omdat hij de fiscus had opgelicht, maar het lijdt weinig twijfel dat detentie alles te maken had met Ai Weiwei's kritische politieke standpunten. Na drie maanden werd zijn gevangenisstraf omgezet in huisarrest.

Ai Weiwei: "Werkelijk tienduizenden mensen hebben me al geld gegeven. Die mensen hebben allemaal dezelfde boodschap: 'We steunen je. We staan achter je. We moeten aan de wereld laten zien dat we solidair zijn met jou en dat we geen geloof hechten aan de beschuldigingen.' Ik ben stomverbaasd: dit heeft mijn perspectief op de mensen ingrijpend veranderd. De afgelopen jaren had ik vaak het gevoel dat ik eenzaam in de tunnel aan het schreeuwen was. Maar nu hebben vele mensen hun echte gevoelens kenbaar gemaakt. Dit is echt een fantastisch moment."

Meteen na het bekendraken van de grootschalige steunactie schreef de regimegezinde krant Global Times dat de giften neerkomen op een illegale vorm van financiële steun. Volgens de Chinese wet is het niet mogelijk dat een fraudeur zijn schulden aan de fiscus betaalt met de hulp van derden, meldt de krant. De Global Times doet uitschijnen dat Ai Weiwei de boete niet zelf kan betalen omdat hij net een peperdure loft zou gekocht hebben in Berlijn. "Moet hij nu geld lenen om zijn belastingontduiking terug te betalen?" Als uitsmijter schrijft deze krant dat twintigduizend steunbetuigers slechts een fractie van de totale Chinese bevolking uitmaken. "Ai's politieke voorkeuren en die van zijn supporters zijn niet representatief voor de mainstream-mening van de bevolking die zich verzet tegen radicale en confronterende standpunten."

Ai Weiwei, die wereldwijd kunstwerken verkoopt, zei dat hij de steunactie zeer apprecieert maar dat hij het geld niet nodig heeft om de boete te betalen. Hij belooft de fondsen terug te storten aan zijn sympathisanten, maar laat er tegelijk geen twijfel over bestaan dat dit een blamage is voor het regime. "Hiermee tonen de mensen heel duidelijk wat ze vinden over de manier waarop ik werd behandeld." Hij ontkent ook fiscale fraude gepleegd te hebben en onderstreept dat de overheid hem met die beschuldigingen het zwijgen probeert op te leggen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234