Vrijdag 01/07/2022

Uitvindingen uit de ruimte

De meeste mensen zullen nooit voet op de maan zetten, maar iedereen stoot in zijn alledaagse leven wel eens op afgeleide producten van de ruimtevaart. Sinds 1976 publiceert Nasa elk jaar in het blad Spinoff een lijst met commerciële producten, ontwikkeld dankzij ruimtevaarttechnologie, van rookmelder tot digitale thermometer.

Wifi

Als de NASA dan toch astronauten naar de maan stuurde, dan kon het hen evengoed een paar boren en klophamers meegeven om rotsmonsters te verzamelen. Aangezien een snoer van een kleine 400.000 kilometer niet meteen praktisch was, ontwikkelde de NASA samen met Black & Decker machines met herlaadbare batterijen en speciale motoren die weinig energie vergen, die uw kruimeldief en wifi-netwerk nog indrukwekkender doen lijken.

Rook

In de jaren zeventig ontwikkelde de NASA samen met Honeywell Corp. een toestel dat rook en giftige gassen kon detecteren in Skylab, het eerste Amerikaanse ruimtestation. Het resultaat was de eerste ionisatierookmelder, die gebruikmaakt van een kleine hoeveelheid van de radioactieve isotoop americium-241. Dat leidde in 1979 tot de introductie van goedkope foto-elektrische detectietoestellen, die tot dusver al miljoenen mensenlevens gered hebben.

Koorts

Ouders weten dat je tegenwoordig de koorts van een baby niet meer meet door een thermometer in zijn mond te steken. Medisch bedrijf Diatek riep de hulp in van het Jet Propulsion Laboratory van de NASA, dat meer dan dertig jaar ervaring had met infraroodsensoren om verre ruimtelichamen te observeren. Samen ontwikkelden ze een snelle en nauwkeurige thermometer die ingebracht wordt in het oorkanaal. Hij vangt infraroodstraling van het trommelvleis op en geeft in minder dan 2 seconden digitale info.

Matras

Het traagschuim waarop u elke nacht slaapt, werd door de NASA eigenlijk ontwikkeld voor vliegtuigstoelen. Het materiaal verdeelt het gewicht en de druk gelijkmatig en absorbeert zo de schok. Zelfs ingedrukt tot 10 procent van zijn oorspronkelijke volume, zal het traagschuim opnieuw zijn oorspronkelijke vorm aannemen. Sommige prothesen bevatten traagschuim omdat het aanvoelt en oogt als huid, en de wrijving wegneemt tussen de prothese en de gewrichten.

Superverf

Wat hebben het Vrijheidsbeeld, de reuzenboeddha in Hongkong en de Golden Gate Bridge met elkaar gemeen? Ze worden als het ware beschermd door het Amerikaanse ruimteprogramma. Eind de jaren tachtig zette het Goddard Space Flight Center van de NASA een onderzoeksprogramma op om deklagen te ontwikkelen voor het Kennedy Space Center in Florida, om de lanceerplatformen te beschermen tegen corrosie, uitlaatgassen van raketten, en thermische stress. Het bleek de perfecte beschermingslaag voor dingen zoals bruggen en antennetorens.

Lenzen

Dankzij de NASA gaan plastic lenzen voor brillen tien keer langer mee dan vroeger. Dat komt doordat het Ames Research Center een krasbestendige (lees: extreem harde) deklaag creëerde om materiaal te beschermen tegen de impact van ruimtepuin. Later kocht Foster Grant Corp. het patent. Het gebruikte het materiaal voor plastic zonnebrillen, die de hardheid van glas hadden maar veel lichter waren.

Sneaker

In de jaren zeventig begonnen vele schoenenfabrikanten hun traditionele rubberen binnenzolen te vervangen door een nieuw materiaal dat heel goed schokken absorbeerde. De nieuwe schoenen waren gewatteerd met 'visco-elastische' blaasjes die de vorm van je voet aannamen en terugkeerden naar hun oorspronkelijke vorm als je je schoenen uitdeed. Bleek dat ze het idee kregen van de NASA, die het materiaal ontwikkeld had om de astronauten beter 'in de watten te leggen' bij de lancering.

Zwempak

Het snelste zwempak ter wereld gebruikt technologie van de NASA om de atleten een fractie van een seconde sneller te doen zwemmen. De LZR Racer van Speedo, (spreek uit 'laser racer') is opgevat als een ruimtepak, waarbij de naden 'untrasonisch gelast' zijn (en niet genaaid), om de weerstand van het water met 10 procent te verminderen. "Als ik in het water duik, voel ik me als een raket", zei zwemfenomeen Michael Phelps.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234