Vrijdag 30/09/2022

Update

Wereld treurt om Nelson Mandela

Desmond Tutu Beeld ANP
Desmond TutuBeeld ANP

De dood van de Zuid-Afrikaanse gewezen president Nelson Mandela blijft wereldwijd heel wat reacties uitlokken. Onder meer Michail Gorbatsjov, de Dalaï Lama, koningin Elizabeth II, Aung San Suu Kyi en Shimon Peres hadden vanmorgen woorden van lof voor de overleden Nobelprijswinnaar voor de Vrede.

"Een opmerkelijke mens die ons heeft doen begrijpen dat we de wereld kunnen veranderen". Zo omschrijft de Myanmarese oppositieleidster Aung San Suu Kyi de overleden Zuid-Afrikaanse ex-president Nelson Mandela.

"Ik wil mijn diepe droefheid betuigen na de dood van een man die heeft gevochten de mensenrechten en gelijkheid in de wereld", zei ze bij de opening van een conferentie in Rangoon. "Hij heeft ons doen begrijpen dat niemand moet worden gestraft voor zijn huidskleur, voor de omstandigheden waarin hij is geboren", aldus Aung San Suu Kyi, die net als Mandela jarenlang van haar vrijheid werd beroofd wegens haar verzet tegen de Birmaanse junta.

"Nelson Mandela heeft ons geleerd samen te leven." Zo reageerde een andere held uit de strijd tegen apartheid en Nobelprijswinnaar, aartsbisschop Desmond Tutu, op de dood van de voormalige Zuid-Afrikaanse president. "Tijdens de 24 jaar (sinds zijn vrijlating) heeft Madiba ons geleerd hoe we moeten samenleven en in onszelf en iedereen geloven. Hij was een vereniger van het moment dat hij uit de gevangenis kwam", stelde Tutu in een mededeling.

Ook Nelson Mandela's tegenstander ten tijde van de apartheid en voorganger als president van Zuid-Afrika, Frederik Willem de Klerk, sprak vol lof over Mandela. "Het was een eer voor mij dat ik met mr. Mandela hebben kunnen samenwerken in het proces dat heeft geleid tot de goedkeuring van de interim-Grondwet en onze eerste democratische verkiezingen in april 1994", zei de 77-jarige De Klerk.

"Hoewel we politieke tegenstanders waren en hoewel onze relatie vaak stormachtig was, waren we altijd in staat samen te komen op kritische momenten om de vele crisissen op te lossen die ontstonden tijdens het onderhandelingsproces".

Frederik Willem de Klerk Beeld EPA
Frederik Willem de KlerkBeeld EPA
Secretaris-generaal van de VN Ban Ki-moon. Beeld REUTERS
Secretaris-generaal van de VN Ban Ki-moon.Beeld REUTERS

Secretaris-generaal van de Verenigde Naties Ban Ki-moon noemt hem "een inspiratiebron" voor de wereld. "We moeten ons laten inspireren door zijn wijsheid, vastberadenheid en engagement om ons in te spannen om de wereld te verbeteren", zei Ban vanop de VN-zetel. "Velen in de wereld zijn geïnspireerd door zijn strijd voor menselijke waardigheid, gelijkheid en vrijheid. Hij heeft een erg persoonlijke invloed op onze levens gehad".

Voormalig VS-president Bill Clinton roemde Mandela als de "kampioen van de menselijke waardigheid en vrijheid, voor vrede en verzoening". "We leven in een betere wereld dankzij het leven dat Madiba heeft geleefd".

De Braziliaanse presidente Dilma Rousseff betreurde het overlijden van de Nobelprijswinnaar, wiens "voorbeeld iedereen zal leiden die vecht voor sociale rechtvaardigheid en vrede in de wereld".

Lech Walesa, de historische leider van de Poolse vakbond Solidarnosc en Nobelprijswinnaar voor de Vrede in 1983, noemde Mandela "een groot symbool van de strijd tegen apartheid en racisme". "Een groot man is overleden. Met Martin Luther King en aartsbisschop Desmond Tutu was hij een groot symbool van de strijd tegen apartheid en racisme, voor gelijkheid. Zo zal hij door de wereld en mezelf worden herinnerd".

De Palestijnse president Mahmoed Abbas eerde Mandela als "een symbool van de bevrijding van het kolonialisme en de bezetting voor alle volkeren die vrijheid nastreven". "Het is een groot verlies voor alle volkeren uit de wereld en voor Palestina", aldus Abbas, die Mandela omschreef als "de moedigste en belangrijkste van de mensen die ons hebben gesteund".

null Beeld GETTY
Beeld GETTY
Dalaï Lama:
Dalaï Lama: "Dierbare vriend verloren".Beeld PHOTO_NEWS

De Dalaï Lama verklaarde "een dierbare vriend" te hebben verloren en had woorden van lof voor "een man van moed, principes en onbetwistbare integriteit". De Tibetaanse leider in ballingschap meent dat "het beste eerbetoon dat we hem kunnen betuigen, is alles te doen wat we kunnen om bij te dragen aan het respect voor de eenheid van de menselijkheid en werken aan vrede en verzoening zoals hij dat heeft gedaan".

De Chinese president Xi Jinping noemde Mandela "een trouwe vriend van het Chinese volk", die de geboorte van het "nieuwe Zuid-Afrika" heeft mogelijk gemaakt. "Het Chinese volk zal zijn opmerkelijke steun herinneren aan de relaties tussen China en Zuid-Afrika en aan het lot van de mensheid", schreef de Chinese nummer één in een rouwbetuiging aan zijn Zuid-Afrikaanse collega Jacob Zuma.

Xi herinnerde eraan dat de anti-apartheidsheld twee bezoeken aan China bracht en een "dynamische promotor was van de vriendschappelijke samenwerking" tussen Peking en Pretoria. Het ministerie van Buitenlandse Zaken benadrukte dat Mandela "vanuit de hele wereld respect en affectie kreeg" en dat hij een "historische bijdrage" heeft geleverd "aan de oprichting en ontwikkeling van relaties tussen China en Zuid-Afrika".

De Japanse premier Shinzo Abe stelde dat Mandela erin is geslaagd een land te bouwen met verzoening als fundament. Abe noemt de Nobelprijswinnaar een groot leider die "met een ijzeren wil heeft gevochten om racisme uit te roeien".

Xi Jinping:
Xi Jinping: "Mandela was een trouwe vriend van het Chinese volk."Beeld PHOTO_NEWS
Shinzo Abe:
Shinzo Abe: "Mandela vocht met een ijzeren wil om het racisme uit te roeien."Beeld PHOTO_NEWS
NAVO-topman Anders Fogh Rasmussen. Beeld AP
NAVO-topman Anders Fogh Rasmussen.Beeld AP

NAVO-secretaris-generaal Anders Fogh Rasmussen betuigt zijn medeleven met de familie van de overleden Nelson Mandela en met de regering en de bevolking van Zuid-Afrika. "Zijn dood is een verlies voor ons allemaal, maar hij laat een erfenis achter voor de hele wereld", zegt Rasmussen. "Nelson Mandela was een man van vrede en een werkelijk inspirerende figuur", vindt de Deen. "Hij was een symbool van vrijheid, waardigheid en verzoening voor miljoenen mensen, ongeacht hun ras."

Het leven van Nelson Mandela was "een voorbeeld voor degenen die geven om hun land, om de mensen", zegt Michail Gorbatsjov, de laatste Sovjetleider. Gorbatsjov zegt ook het overlijden van "een vriend" te betreuren. "Een grote man is gestorven, die door mij en anderen gerespecteerd wordt voor zijn toewijding aan vrijheid en revolutie", zo verklaarde hij aan het Russische persbureau Itar-Tass. "Mandela is een man die van ons een grote dankbaarheid verdient voor al wat hij gedaan heeft. Zijn herinnering blijft voor altijd."

De Britse koningin Elizabeth II liet dan weer weten "diep bedroefd" te zijn door de dood van Mandela, die geprezen werd om zijn "onophoudelijke" inspanningen om tot een "vreedzaam Zuid-Afrika" te komen, zo luidt het in een mededeling van Buckingham Palace.

null Beeld AFP
Beeld AFP

De Israëlische president Shimon Peres is van mening dat de wereld "een groot leider" heeft verloren, die erin geslaagd is "de loop van de geschiedenis te veranderen en bruggen van vrede en dialoog te bouwen". "Hij was een hartstochtelijke verdediger van de democratie, een gerespecteerde bemiddelaar", aldus Peres, "die een grote persoonlijke prijs betaalde tijdens de jaren die hij doorbracht in de gevangenis." "Nelson Mandela was een strijder voor de mensenrechten die een onuitwisbare stempel heeft gedrukt op de strijd tegen racisme en discriminatie."

Ook de eerste minister van Israël, Benjamin Netanjahu, noemde Mandela "een van de grote figuren van onze tijd". Mandela was "de vader van zijn volk, een visionair, een vrijheidsstrijder die het geweld heeft verworpen".

En volgens de Keniaanse vicepresident William Ruto heeft de wereld door de dood van Nelson Mandela "een moreel voorbeeld van onbaatzuchtig leiderschap verloren". "Het Afrikaanse continent is armer geworden zonder Madiba", verklaarde hij aan de krant The Standard. "We rouwen om een vader van meerdere generaties Afrikanen. Madiba was een lichtend voorbeeld dat we allemaal zouden moeten trachten te evenaren".

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234