Woensdag 28/09/2022

Overzicht

Wie zijn de drie Republikeinen die Hillary Clinton uit het Witte Huis willen houden?

null Beeld anp
Beeld anp

Met z'n drieën zijn ze al ondertussen, de Republikeinen die een gooi willen doen naar de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Maandenlang zullen ze het tegen elkaar moeten opnemen om het felbegeerde ticket voor 8 november 2016 in de wacht te kunnen slepen en het op te nemen tegen de Democratische kandidaat. Daar stapte voorlopig enkel Hillary Clinton in de race, en zij maakt meteen ook het meeste kans. Maar wie zijn de drie Republikeinen die het tegen Hillary willen opnemen?

1. Marco Rubio

• Leeftijd: 43
• Thuisstaat: Florida
• Senator sinds 2011
• Getrouwd, heeft vier kinderen

Kent u van: zijn huzarenstukje waarbij hij zittend gouverneur Charlie Crist in 2010 versloeg bij de Republikeinse voorverkiezingen voor de Senaatszetel. Het leverde hem de massale steun van de Tea Party en nationale bekendheid op, zeker toen een gecrispeerde Crist dan maar als onafhankelijke deelnam. Rubio versloeg hem en zijn Democratische tegenstander met gemak.

Wie is hij? Een selfmade man, zo klinkt het overal. Zijn ouders immigreerden in 1956 van Cuba naar de VS en moesten jarenlang vechten om de eindjes aan elkaar te kunnen knopen. De slimme student Marco behaalde in 1996 zijn diploma's in de politieke wetenschappen en rechten, waarvoor hij naar eigen zeggen in totaal 100.000 dollar moest lenen. Een bedrag dat hij pas in 2012 helemaal kon afbetalen. Rubio sloot zich al snel aan bij de Republikeinen en werd voor het eerst lokaal parlementslid in de Sunshine State Florida in 2000. Tien jaar later deed hij een gooi naar de Amerikaanse Senaat, waar hij tot vandaag zitting in heeft.

null Beeld AP
Beeld AP
null Beeld AFP
Beeld AFP

Staat voor: De fiscale en sociale conservatief Rubio werd in het verleden al vaker "de kroonprins" van de Tea Party-beweging genoemd. Hij is dus duidelijk conservatief, ook op ethisch vlak. Hij is tegen abortus en het homohuwelijk en gelooft niet dat de klimaatverandering het werk is van de mens. Elke actie tegen die klimaatverandering zal de economie "vernietigen".

Op immigratievlak werkte Rubio wel al samen met de Democraten om een compromis te vinden, wat hem in dank werd afgenomen door zijn partijgenoten. De laatste tijd hamert hij echter vooral op strengere grenscontroles en liggen zijn standpunten meer in lijn met de rest van de Republikeinen.

Rubio zal zich als presidentskandidaat naar verwachting vooral profileren op het buitenlands beleid. Hij ziet zichzelf als de Republikein met het beste profiel om Amerika in een chaotische wereld te behoeden tegen de dreigingen van buitenaf.

Maakt hij kans? Ja en nee. Zijn latino-achtergrond geeft hem een voordeel om kostbare stemmen binnen te halen, maar daar profiteert ook Ted Cruz van. Rubio profileerde zich bij zijn aankondiging vandaag eerder als de jonge, hippe kandidaat, die niet wil meedoen aan het wedstrijdje wie de "meest blanke, oudste rijke witte man" is van het pak. Hij noemde Hillary Clinton ook al een kandidaat van gisteren, en verklaarde dat de presidentsverkiezingen een keuze worden tussen het verleden en de toekomst.

Maar de cijfers zien er momenteel niet goed uit: Rubio haalt nu nog maar 6 procent in de peilingen, te weinig om een grote kans te maken. Rubio's probleem is dat hij eigenlijk te aanvaardbaar is voor de verschillende facties in de Republikeinse partij. Het godenkind van de Tea Party ligt ook wel redelijk goed bij de middenvleugel en bij de libertaire flank, maar het probleem zit hem in dat woordje 'redelijk'. Of zoals The New York Times het omschrijft: "Rubio is aanvaardbaar voor velen, maar de eerste keuze voor weinigen."

Bovendien heeft Rubio ook de pech dat hij een staats- en partijgenoot is van Jeb Bush, broer van oud-president George Bush. Die heeft zijn kandidatuur nog niet officieel aangekondigd, maar heeft nu al een grote aanhang bij de mainstream Republikein. Rubio zou het tegen Bush kunnen opnemen moest hij zich conservatiever profileren, maar daar zitten dan weer mannen als Ted Cruz en Rand Paul. Rubio lijkt dus overal van tussen te zullen vallen.

2. Ted Cruz

• Leeftijd: 44
• Thuisstaat: Texas
• Senator sinds 2013
• Getrouwd, heeft twee dochters

Kent u van: zijn gefilibuster. De conservatief Ted Cruz, openlijk aanhanger van de Tea Party-beweging, stak in september 2013 in de Amerikaanse Senaat een toespraak af die maar liefst 21 uur en 19 minuten doorging, de vierde langste speech in de geschiedenis van de Amerikaanse Senaat. Cruz las zelfs het populaire Amerikaanse kinderverhaal 'Green Eggs and Ham' voor in zijn niet aflatende tirade tegen het door hem verguisde Obamacare.

Wie is hij? Cruz, een van de drie latino's in de Amerikaanse Senaat (Marco Rubio en de Democraat Bob Menendez zijn de twee andere), is de zoon van een genaturaliseerde Cubaan en een Amerikaanse met Iers-Italiaanse voorouders. "Ik ben Cubaans, Iers en Italiaans en toch ben ik op één of andere manier een Southern Baptist", zo omschrijft hij zichzelf.

De 'briljante' rechtenstudent wordt in 2003 de eerste openbaar aanklager van Texas met Latijns-Amerikaanse roots. In 2008 keert hij terug naar de wereld van de advocatuur, tot hij in 2012 verkozen raakt als senator voor Texas. Zijn verkiezingsoverwinning levert hem de bijnaam de "Republikeinse Obama" op: een intellectueel met een Amerikaanse moeder en een geïmmigreerde vader, met een aantrekkelijk levensverhaal, met grote redenaarscapaciteiten en op dat moment surfend op een cultus rond zijn persoon.

null Beeld AP
Beeld AP

Staat voor: Ideologisch gezien kan Cruz niet verder weg staan van Barack Obama. Cruz is tegen abortus, tenzij een zwangerschap het leven van de moeder bedreigt, en een heftige tegenstander van het homohuwelijk. Verder komt hij op tegen de verstrenging van de wapen- en immigratiewetgeving in de VS en is hij tegen de centrale belastingdienst. Op vlak van buitenlands beleid lijkt hij eerder een gematigde interventionist: hij is tegen een Amerikaanse tussenkomst in de oorlog in Syrië en bekritiseert de bewapening van 'gematigde' Syrische rebellen door Obama. Cruz is ook pro-Israël. Op milieuvlak is hij een heftige tegenstander van acties tegen de klimaatverandering.

Kan hij winnen? Cruz wordt in de pers algemeen gezien als een van de senatoren die verantwoordelijk is voor de 'shutdown' van de Amerikaanse overheid in 2013. Zelfs zijn fractieleider noemde Cruz' onverzettelijke houding "niet slim" en "een tactische fout". Maar daar gaf de Texaan niets om: "Ik zou en zal alles doen wat ik kan om het treinwrak dat Obamacare is, te stoppen." Voor gematigde Republikeinen staat Cruz dus mogelijk iets te fel op de rechterflank en roept hij net iets te veel controverse op.

Die 'flinke' houding leverde hem wel heel wat geloofwaardigheid op bij het conservatieve deel van zijn partij. En dat is hoe hij het zelf graag lijkt te hebben. Cruz herhaalt bij wijlen het mantra dat de Republikeinen al vaker het onderspit hebben moeten delven in de strijd om het Witte Huis omdat ze 'te centristische' kandidaten opvoerden. "Als we nog een kandidaat van het slag van een Bob Dole of een John McCain of Mitt Romney kiezen, eindigen we met hetzelfde resultaat. Met name dat miljoenen mensen thuis blijven op de verkiezingsdag. Als we nog zo'n kandidaat sturen, wordt Hillary Clinton de volgende president", zei hij vorig jaar aan CNBC.

3. Rand Paul

• Leeftijd: 52
• Thuisstaat: Kentucky
• Senator sinds 2011
• Getrouwd, heeft drie zonen

Kent u van: de zoon van zijn vader, de libertair Ron Paul, die in 2008 meedeed aan de Republikeinse voorverkiezingen. Rand sprak op campagnemeetings voor zijn vader, maar mocht al snel ervaren dat hij met gemak even populair bleek te zijn als zijn vader.

Wie is hij? Rand Paul studeerde geneeskunde aan de Duke University. Daar studeerde hij af als oogarts, later zou hij zijn eigen ziekenhuis oprichten. Sinds 2011 is Paul, lid van de conservatieve Tea Party-beweging, senator van Kentucky.

De senator wist zich na een sneer naar president Obama's dronebeleid in 2013 naar de voorgrond van de Republikeinse partij te katapulteren. Toen Eric Holder, de Amerikaanse minister van Justitie, weigerde te antwoorden op de vraag of hij het aanvaardbaar vond dat drones op Amerikaanse bodem gebruikt werden tegen Amerikaanse burgers, stak Paul een tirade af die uiteindelijk 13 uur zou duren. Daarin zei hij onder andere dat "geen Amerikaan op Amerikaanse bodem vermoord zou mogen worden door een drone zonder eerst schuldig bevonden te worden door een gerechtshof".

Enkele maanden later keerde de senator zijn kar echter. In een tv-interview relativeerde hij zijn woorden: "Ik heb nooit tegen enige soort van technologie gepleit wanneer die gebruikt wordt bij een dreigend gevaar, een actieve misdaad die aan het plaatsvinden is. Als iemand uit een drankwinkel komt met een wapen en vijftig dollar cash kan het mij niet schelen of een drone hem neerschiet, of een politieagent", aldus Paul.

null Beeld AP
Beeld AP
null Beeld AP
Beeld AP

Staat voor: Een mix tussen het dieprode conservatisme van de Tea Party, waarvan hij openlijk lid is, en het libertaire gedachtegoed van zijn vader. Zelf noemt hij zich een "grondwettelijke conservatief", die heilig gelooft in de beginselen van de Amerikaanse grondwet en zijn amendementen, zoals de vrijheid van meningsuiting en de vrijheid om een wapen te dragen.

De federale overheid kan zich dan ook maar best zo weinig mogelijk met het dagelijks leven van de Amerikaan bemoeien, als het van Paul afhangt. Hij is voor een forse vermindering van de federale uitgaven en belastingen. Hij kloeg ook president Obama aan wegens het NSA-afluisterschandaal, dat voor hem een schending van de grondwet inhield.

Zijn libertaire ideeën maken echter ook dat Paul niet meteen warm loopt voor een fors interventionistisch buitenlands beleid, al laat hij wel ruimte voor buitenlandse basissen. De VS moeten niet per se de politieman van de wereld willen spelen. Toch lijkt Paul hier in aanloop naar de verkiezingen zijn kar te keren. Enkele jaren geleden stelde hij nog een forse vermindering van de defensie-uitgaven voor. Het budget voor oorlogsvoering moest tot nul herleid worden, net als de financiële steun aan buitenlandse regeringen, inclusief Israël. Een maand geleden verbaasde Paul echter vriend en vijand door net een verhoging van het defensiebudget voor te stellen.

Op ethisch vlak is Paul "100 procent pro-life" en dus tegen abortus. Voor 2009 wilde hij abortus "onder alle omstandigheden" verbieden, maar sinds 2010 veranderde hij zijn standpunt. Abortus zou kunnen in levensbedreigende situaties. Hij is tegen het homohuwelijk, maar wil de staten de vrijheid geven daarover te beslissen.

Kan hij winnen? "Het is tijd voor een nieuwe weg, nieuwe ideeën, een nieuwe leider", zo luidt het in zijn eerste campagnevideo video. Paul profileert zichzelf als dé man om "de Washingtonmachine te verslaan en de Amerikaanse droom te ontketenen". Toch lijkt het vooral belangrijk dat Rand Paul gematigde Republikeinen kan overtuigen. De extreem-libertaire aanhang van zijn vader zal hij wellicht nooit voor zich kunnen winnen. Rand beloofde de Grand Old Party grondig te veranderen. Die moet volgens Rand opnieuw groter, breder en meer inclusief worden om het Witte Huis opnieuw te veroveren. Met zijn campagne ambieert Rand een jonger en gevarieerder stempubliek aan te trekken. En dat maakt van hem alvast een sterke kandidaat binnen het Republikeinse veld.

Wat tegen hem pleit is dat niet alle Republikeinen zijn libertaire ideeën zien zitten, integendeel. Vraag is dan ook of zijn vernieuwde standpunt rond het defensiebudget de haviken in zijn partij kan overtuigen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234