Dinsdag 09/08/2022

Xi Jinping treedt aan als nieuwe president van China

Xi Jinping krijgt gelukwensen van zijn voorganger. Beeld BELGA
Xi Jinping krijgt gelukwensen van zijn voorganger.Beeld BELGA

Vier maanden na de generatiewissel in de Chinese communistische partij heeft de nieuwe 'sterke man' Xi Jinping ook het presidentieel ambt overgenomen. De 59-jarige Xi leidt nu niet alleen de grootste partij en de wereldwijd grootste strijdmacht, maar komt ook aan het hoofd van de staat met de grootste bevolking. Het Volkscongres stemde op zijn verjaardag in Peking geheel zoals verwacht voor de telg van een van de meest invloedrijke families van China. Hij treedt aan als opvolger van de 69-jarige Hu Jintao, die zich na tien jaar uit zijn ambt terugtrekt.

Bij de stemming voor Xi Jinping waren er slechts een tegenstem en drie onthoudingen onder de bijna 3.000 afgevaardigden in de Grote Hal van het Volk. De nieuwe staatsleider hield aansluitend geen toespraak aan de miljardenbevolking, maar beantwoordde een telefoontje van de Russische president Vladimir Poetin, die hem als eerste gelukwenste. De oproep toont het belang dat Poetin hecht aan de betrekkingen met China, dankte Xi hem in het telefoongesprek. Zijn eerste buitenlandse reis als president zal de nieuwe Chinese leider deze maand nog naar Moskou voeren.

Vernieuwing
De nieuwe vicepresident, Li Yuanchao, leed een verkiezingsnederlaag. Hij kreeg 80 tegenstemmen en 37 onthoudingen. De 61-jarige leider van de organisatiestructuur van de communistische partij werd wegens schandalen voor deze eerste bestuurswissel in tien jaar gehekeld. Hij wordt beschouwd als een beschermeling van de afscheidnemende Hu, maar maakt geen deel uit de zevenkoppige permanente commissie van het politburo, het machtigste bestuursorgaan in China.

Nieuwe parlementsvoorzitter wordt de huidige vicepremier Zhang Dejiang. Hij kreeg slechts vijf tegenstemmen en vier onthoudingen. De 66-jarige Zhang heeft zich verdienstelijk gemaakt omdat hij in het schandaal rond de ten val gebrachte toppoliticus Bo Xilai grote schoonmaak hield in diens thuisplaats Chongqing. Hij kreeg ook een zitje in de nieuwe permanente commissie van het politburo. De oud-leerling van de Kim Il Sung-universiteit in Noord-Korea wordt beschouwd als fervent aanhanger van de staatseconomie.

Regeringshervorming
Tot aan het eind van hun twee weken durende jaarvergadering nu zondag zal het Volkscongres ook zijn fiat geven aan de lange achter de coulissen onderhandelde verjonging van de regering. Morgen zal de 57-jarige Li Keqiang nieuwe premier worden ter opvolging van de 70-jarige Wen Jiabao. De historische bestuurswissel werd door machtsstrijden overschaduwd. Sinds zijn ambtsaanvaarding als partijleider en opperbevelhebber in november heeft Xi Jinping geprobeerd de verschillende fracties en belangengroepen alsook het leger achter zich te scharen.

De afgevaardigden keurden ook de grootste regeringshervorming in vijftien jaar goed. Het aantal ministers werd van 27 tot 25 gereduceerd. Na corruptieschandalen wordt het machtige ministerie van Spoorwegen in een commerciële en een administratieve vleugel gesplitst, die door het ministerie van Transport worden overgenomen. Ook het tot nog toe in verschillende overheden opgesplitste en als vol leemtes gelaakte agentschap voor voedsel- en geneesmiddelenveiligheid wordt eenvormig georganiseerd, om slagvaardiger te worden. Chinese waarnemers en vertegenwoordigers van buitenlandse ondernemingen klagen er echter over dat de regeringshervorming niet ver genoeg gaat. Bijzonder veel kritiek kreeg de administratie van economie en industrie, die niet efficiënter georganiseerd wordt.

Felicitaties
De Amerikaanse president Barack Obama heeft Xi Jinping al gefeliciteerd. Volgens het Witte Huis telefoneerde Obama met zijn ambtscollega en sprak hij met hem over de toekomstige betrekkingen tussen beide landen. Beide politici benadrukten eensgezind het belang van regelmatige contacten op topniveau, luidt het.

Obama wees in verband daarmee op het bezoek aan China van zijn minister van Financiën Jack Lew in de komende weken. Bovendien is binnenkort een bezoek van minister van Buitenlandse Zaken John Kerry gepland. Volgens woordvoerster Victoria Nuland van Buitenlandse Zaken zal het bezoek kaderen in een reis naar Azië na de G8 in Londen op 10 en 11 april.

Obama benadrukte voorts de noodzakelijkheid van een nauwe samenwerking met China bij de inspanningen om het Noord-Koreaanse kernwapenprogramma stop te zetten. Volgens het Witte Huis was Obama tevreden dat China zich in het kader van de G20 heeft geëngageerd "om zich in de richting van een flexibelere wisselkoers te bewegen". De Amerikaanse president heeft ook het probleem van cyberaanvallen "als een gemeenschappelijke uitdaging" aangekaart.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234