Zaterdag 02/07/2022

Zo vergaat 's Lands Glorie

Artis-Historia is failliet. Dat zoiets kan, alleen al daarvan staan wij te kijken. Een faillisement is iets voor luchtvaartmaatschappijen, tapijtwevers en cafés. Maar een instituut zoals Artis-Historia, fournisseur van menige spreekbeurt in de lagere school? Een beetje handelsrechter weigert dat faillisement uit te spreken. Niet dus. Google zal voort-aan de spreekbeurten van uw kinderen en kleinkinderen wel stofferen.

Zegt het woord 'chromo' u nog iets? Een chromo is een kleurenfoto op glanspapier, het handelsmerk van Artis-Historia. Althans van het Artis-Historia van mijn jeugd. Ouderen herinneren zich wellicht nog de getekende prentjes uit succesrijke reeksen als 's Lands Glorie - de blonde snor van Boduognat! - maar elke generatie heeft recht op haar eigen nostalgie, en wij komen uit de chromo-generatie. Een bibliotheek vol hadden we thuis geplakt met Artis-boeken vol chromo's. 'Het Zwin' natuurlijk en alle andere 'natuur- en vogelreservaten'. Ik kan me niet voorstellen dat er in de late jaren zeventig een burgergezin in Vlaanderen was zonder 'Het Zwin' in de kast. De 'steden van België' hadden we ook, altijd goed voor een halfuurtje vermaak voor we des zomers op binnenlandse city-trip togen. Of 'Abdijen en begijnhoven', nooit ingekeken maar ze stonden wel beeldig in de boekenkast.

De boeken van Artis-Historia las je niet, je 'verzamelde' ze. Als je voldoende punten verzameld had, mocht je ze inruilen voor de chromo's en het boek betaalde je erbij. Maar dan was de lol er allang af. Prentjes inkleven is voor moeders, tussen Pritt en mij is het nooit goedgekomen. Bobbels verharde lijm onder de foto's, vlekken op de voorkant, pagina's onherroepelijk dichtgeplakt. Dan maar liever buitenspelen, op zoek naar nieuwe Artis-punten. Zelf was ik daar nogal fanatiek in. In de zomervakantie hield ik de wacht buiten bij het zwembad. De zakjes van Smiths-chips en Suzy-wafels die oudere nozems achteloos op de grond gooiden als ze buitenkwamen, graaide ik van de grond, onder het goedkeurend oog van mijn grootvader.

Het rijk van Artis-Historia is op grootouders gebouwd, hun stille verdwijnen markeert de ondergang van de verzamelboeken. Het idee dat alles vergaard en niets zomaar weggegooid mag worden. De belofte van volksopvoeding en de opgang van een nieuwe generatie. Wellicht moet je een oorlog meegemaakt hebben om daar de schoonheid van in te zien.

Bart eeckhout

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234