Donderdag 11/08/2022

AnalyseRegeringsrapport

‘Misschien is de premier nog de meest teleurstellende van allemaal’: het rapport van de regering-De Croo

De twintigkoppige regering-De Croo. Beeld Photo News
De twintigkoppige regering-De Croo.Beeld Photo News

Hoe brengen de twintig leden van de regering-De Croo het er vanaf? Wetstraat-watchers Dave Sinardet, Bart Eeckhout en Alain Gerlache wikken en wegen, de politieke redactie velt een eindoordeel. ‘Een beetje eerlijk blijven hè, jongens.’

Stavros Kelepouris en Jeroen Van Horenbeek

Alexander De Croo (Open Vld), premier

‘Hij toont te weinig kracht om deze regering te leiden’

‘Een eerste minister, dat wel, maar geen regeringsleider.’ Beeld Photo News
‘Een eerste minister, dat wel, maar geen regeringsleider.’Beeld Photo News

Dave Sinardet: “Op het internationale toneel heeft hij een sterk jaar achter de rug. Hij voelt zich er als een vis in het water en is een goed vertegenwoordiger van ons land, misschien omdat daar een zekere ambitie mee gemoeid is.

Maar het eigen land laat hij te veel links liggen. Hij heeft het allemaal te veel laten hangen: de hervormingen, maar ook zijn belofte om van de coalitie een ploeg te maken. En een project voor België richting 2030, dat is toch ook niet zo heel sterk zichtbaar. Hij heeft nu een paar kleine deals rond, maar als dat het is, is het maar pover.”

Bart Eeckhout: “Ik vind het ook teleurstellend. Gezien zijn verantwoordelijkheid is De Croo misschien nog de meest teleurstellende van allemaal. Omdat de uitdaging, die hij zelf gesteld had, ook zo groot was. Zo veel kansen zijn er niet meer om een regering te vormen zonder radicale partijen. Toch eindigt het weer in een sfeer van interne sabotage.

“Hij toont als premier voorlopig te weinig kracht om leiding te geven aan die ploeg. Ik had gedacht dat hij daar meer energie in zou stoppen.”

Alain Gerlache: “Hij is nog een eerste minister, dat wel, maar geen regeringsleider. Zijn probleem is dat alle akkoorden − recent nog over Defensie − meteen gekelderd worden door partijen van de eigen coalitie. Ecolo tweette meteen dat het niet al te veel voorstelde. Tja.”

Sinardet: “Dat is de ‘Bouchez-isering’ van Ecolo.”

Gerlache: “Absoluut. En de PS lijdt daar ook aan. Sinds het einde van de pandemie is het bergaf gegaan met de positie van De Croo en zijn perceptie als leidersfiguur. Dat heeft ook te maken met het gebrek aan samenhang in de regering. Ze heeft steeds meer de allure van een noodregering. Ze zijn gedoemd om samen te werken, en daar is hij het slachtoffer van.

“Plus het feit dat hij regelmatig bekritiseerd wordt door de voorzitter van zijn zusterpartij. Dat moet een primeur zijn voor een premier.”

Eeckhout: “Het heeft vijf minuten geduurd.”

Gerlache: “Er is de wet van Godwin, en de wet van Bouchez. Vijf minuten politieke discussie, en alles draait rond Bouchez.” (hilariteit)

“De Croo doet me soms denken aan de heilige Sebastiaan, met al die pijlen die van overal komen. Het is zelfs een probleem voor de oppositie: hij krijgt al zoveel kritiek van zijn eigen meerderheid, wat moet je dan nog zeggen?”

Sinardet: “Vooral van de Franstalige kant komt kritiek. Het is ironisch: Vivaldi was veeleer een regering die men in Franstalig België wilde − regeren zonder de N-VA − en het zijn dan nog vooral die partijen die Vivaldi kelderen.”

Eeckhout: “Vivaldi toont dat de premier het best uit de grootste partij komt. Anders heb je miserie. Charles Michel (MR) is eraan ten onder gegaan, De Croo nu ook.”

Sinardet: “Zou Paul Magnette (PS) het beter gedaan hebben? Dat betwijfel ik. Hij is verschillende keren minister geweest, en dat was nooit een groot succes. Soms denk ik dat hij beter professor politicologie was gebleven.

“Al die verhalen over een vroegtijdige val van Vivaldi – ik vind het hallucinant dat men niets geleerd lijkt te hebben van de ervaring van de regering-Michel. Toen is bewezen dat als je elkaar voortdurend stokken in de wielen steekt en de regering dan nog vervroegd laat vallen, het resultaat is dat iedereen samen de dieperik in gaat. Ik dacht dat men op zijn minst die les geleerd had.”

Gerlache: “Een coalitie, dat zijn toch partijen die samenwerken rond een project? Wat is het project van deze regering? Als deze regering moet bewijzen dat een federaal België werkt, is het resultaat mager.

“De Croo is natuurlijk wel bekwaam. Hij spreekt ook goed Frans. En De Croo, dat is in Franstalig België een merk van het oude unitaire België. Hij heeft dus troefkaarten, maar wat doet hij ermee? Te weinig, vind ik.”

Sinardet: “In crises heeft hij wel de allures van een staatsman.”

Eeckhout: “Hij heeft geen macht over de grote partijen. Dat is zijn handicap. En als je dan ook geen sterk regeerakkoord hebt, waarin niets echt is uitgeklaard, moet je hopen op goodwill die er duidelijk niet is.”

null Beeld

Sophie Wilmès (MR), vicepremier en minister van Buitenlandse Zaken

‘Was buffer tussen Bouchez en de regering’

‘Belangrijk maatschappelijk signaal dat ze een stap terug heeft gezet om voor haar man te zorgen.’ Beeld VRT
‘Belangrijk maatschappelijk signaal dat ze een stap terug heeft gezet om voor haar man te zorgen.’Beeld VRT

Gerlache: “Een speciaal geval, want ze is tijdelijk weg (haar man is ziek, red.). Jammer voor haar: Wilmès is vertrokken net op het moment dat buitenlands beleid zo belangrijk werd, door de oorlog in Oekraïne.”

Eeckhout: “Je zou kunnen zeggen dat ze minister van Buitenlandse Zaken was op het moment dat de grenzen gesloten waren, tijdens de pandemie.”

Sinardet: “Ik vind het een mooie keuze en een belangrijk maatschappelijk signaal dat ze een stap terug heeft gezet om voor haar man te zorgen.”

Gerlache: “Absoluut. Ik vraag me trouwens af of een man dezelfde keuze gemaakt zou hebben. Voor de regering is het wel een probleem dat ze er niet meer is. Zij fungeerde als buffer tussen Bouchez en de regering. Nu is er niemand om die rol op te nemen.”

Eeckhout: “Haar populariteit gaf en geeft haar ook gezag − een populariteit die Bouchez nog bij lange niet heeft weten te bereiken.”

Gerlache: “Dat klopt, in de poppolls staat ze veel hoger. Ze is heel populair aan Franstalige zijde. Ik weet dat het een mysterie is voor veel Vlamingen.” (lacht)

null Beeld

Petra De Sutter (Groen), vicepremier, minister van Ambtenarenzaken, Overheidsbedrijven, Telecommunicatie en Post

‘Heeft knowhow, maar weinig bevoegdheden’

‘Een goeie keuze is, mits nog iets meer kleur.’ Beeld Jan De Meuleneir / Photo News
‘Een goeie keuze is, mits nog iets meer kleur.’Beeld Jan De Meuleneir / Photo News

Eeckhout: “Ik denk dat De Croo soms hoopt dat meer vices zoals de ‘brave’ De Sutter zouden zijn. Ze is ook wel gegroeid in die rol. Het eerste jaar dacht je soms ‘goh, die is er ook nog’, maar dat is helemaal veranderd.”

Sinardet: “Ze heeft dossierkennis en knowhow. Het enige probleem is dat ze nauwelijks bevoegdheden heeft gekregen van Meyrem Almaci. Dat maakt het toch lastig. Als vicepremier moet je ook een evenwicht vinden tussen loyauteit aan de regering en loyauteit aan de partij. Bij haar slaat het te veel door naar het eerste. Daar probeert ze nu wel aan te werken. Ik denk dat ze wel een goeie keuze is, mits nog iets meer kleur.”

Gerlache: “Ambtenarenzaken en Overheidsbedrijven, het is moeilijk om daar het groene DNA in te zien.”

Eeckhout: “Bij het begin van de regering werd gezegd dat Groen op weg was naar de kiesdrempel. Dat het weer het drama uit 2003 zou zijn voor die partij. Dat lijkt eigenlijk mee te vallen. Dat is ook een beetje de verdienste van de leden van de regering die onder de druk toch rustig blijven.”

null Beeld

Frank Vandenbroucke (Vooruit), vicepremier en minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid

‘Sloopt heilige huisjes in de gezondheidszorg’

Frank Vandenbroucke, misschien wel de grootste klasbak in de Vivaldi-coalitie.  Beeld Tim Dirven
Frank Vandenbroucke, misschien wel de grootste klasbak in de Vivaldi-coalitie.Beeld Tim Dirven

Sinardet: “Hoe je het ook draait of keert, Vandenbroucke is een van de grote klasbakken van deze regering. Hij heeft de intellectuele capaciteiten van een academicus − hij toont dat ook graag − maar tegelijk kent hij het terrein én het reilen en zeilen van de politiek als geen ander. In de gezondheidszorg lijkt Vandenbroucke een aantal zaken echt te veranderen. Zijn hervorming van de ziekenhuisfinanciering: daar worden heilige huisjes gesloopt.”

Eeckhout: “Vandenbroucke is eigenlijk een van de weinigen in deze regering die echt op weg zijn om een grote hervorming te laten slagen.”

Gerlache: “Tijdens de pandemie heeft hij ontzettend veel werk gehad. Je zou kunnen verwachten dat hij daarna even achterover leunt, maar niks daarvan.”

Sinardet: “Hij heeft wel het geluk om in een regering te zitten die sowieso meer ging investeren in gezondheidszorg, ook door corona.”

Eeckhout: “Hopelijk zijn we toch voorbereid op een nieuwe coronagolf in de winter. Met de coronabarometer ligt er wel een instrument klaar. Maar ik verschil met hem van mening over het nut van de coronapas.”

Sinardet: “In de strijd tegen corona zat Vandenbroucke op de harde lijn. Of dat de goede lijn was, is een open vraag. Maar hij was wel consequent.”

Gerlache: “Conclusie: het was een fantastische zet van de jonge Conner Rousseau om hem terug te halen uit zijn politieke pensioen.”

Sinardet: “Ja. Maar voor een partij als Vooruit is het tegelijk pijnlijk dat er nog geen nieuwe Vandenbrouckes zijn opgestaan. En ik wil toch een teleurstelling aanhalen: de terugbetaling van de psychologische hulp. Het idee is gecreëerd dat je een terugbetaling zou krijgen, en dat bleek achteraf toch véél genuanceerder.”

null Beeld

Vincent Van Peteghem (cd&v), vicepremier en minister van Financiën

‘Geeft weinig kleur aan cd&v in de regering’

‘Een goede vakminister die zijn dossiers kent.’ Beeld Photo News
‘Een goede vakminister die zijn dossiers kent.’Beeld Photo News

Eeckhout: “Van Peteghem moet nog met zijn belangrijkste resultaat komen: een fiscale hervorming. Afijn, een rapport over een fiscale hervorming.”

Gerlache: “Komt dat nog?”

Eeckhout: “Ik vermoed dat het iets wordt dat lijkt op het rapport van de pensioenhervorming dat De Croo ooit bij Vandenbroucke besteld heeft.”

Sinardet: “In het regeerakkoord staat alleszins niet dat hij die hervorming zou uitvoeren, enkel voorbereiden. Hij heeft wel al een aantal stapjes gezet. De geleidelijke afschaffing van de bijzondere bijdrage voor sociale zekerheid bijvoorbeeld. Dat was een heel kleine taxshift. Maar goed, hier komen we weer bij Bouchez: veel van het laaghangend fruit is door hem geblokkeerd − de fiscale voordelen voor de voetballers, of voor de tweede woning.

“Ik vermoed dat hij incrementeel zal voortgaan, en bij een volgende begrotingsoefening weer een kleine stap wil zetten. Maar een gigantisch radicale hervorming, die zal er niet komen. Je kunt ook niet verwachten dat heel onze koterijfiscaliteit in één keer afgebroken wordt.”

Gerlache: “Om een grote hervorming op poten te zetten, heb je een verhaal nodig. Wat dat betreft zitten cd&v en Open Vld met een probleem: zij missen op dit moment geloofwaardigheid.”

Eeckhout: “Ik vind Van Peteghem best wel een degelijke minister. Maar voortdurend wordt in zijn eigen partij de vraag gesteld: wat zitten wij in die federale regering te doen? Dan rij je jezelf in de gracht, als je zelf zegt dat het niks voorstelt. Terwijl het échte probleem Vlaams ligt.”

Sinardet: “Ik denk dat iedereen het erover eens is dat Van Peteghem een goede vakminister is die zijn dossiers kent. Ook wel iemand die dan toch probeert op een degelijke manier contacten te leggen met de andere vicepremiers, om akkoorden te smeden. Maar hij geeft tegelijk weinig kleur aan cd&v in deze regering.”

null Beeld

Vincent Van Quickenborne (Open Vld), vicepremier en minister van Justitie

‘Veel blabla, weinig boemboem’

‘Heel snel terug in de modder van de realiteit gezogen.’ Beeld Jelle Vermeersch
‘Heel snel terug in de modder van de realiteit gezogen.’Beeld Jelle Vermeersch

Sinardet: “Hij is altijd heel goed geweest in communicatie en mediastunts. Maar daar houdt het deze legislatuur toch grotendeels bij op. Veel blabla en weinig boemboem eigenlijk. Hij ging de strafuitvoering verstrengen en zorgen dat alle straffen uitgevoerd worden, maar dat lukt hoegenaamd niet. Het perfecte voorbeeld van wat ik net zei: stoer doen, maar het niet kunnen waar maken − en zelfs het tegenovergestelde moeten doen.”

Gerlache: “Wanneer was er nog een succesvolle jusititieminister?”

Sinardet: “Zijn voorganger Koen Geens (cd&v) heeft ook minder gedaan dan hij kon. Maar die hervormde wel nog.”

Gerlache: “Communicatief is hij natuurlijk goed, zoals Dave al zei. Maar forse communicatie werkt alleen als je een fors beleid hebt. Bij hem is dat niet het geval. Zijn plan om gevangenen vroeger vrij te laten bijvoorbeeld: pijnlijk voor de donkerblauwe achterban.

“Er is ook de manier waarop hij het dossier van het verbod op gokreclame heeft beheerd. Hij ging daar rechtstreeks in de clinch met Bouchez door de weigering van MR te negeren. Eigenlijk had Bouchez daar gelijk, zo werkt het niet in een regering.”

Sinardet: “Als vicepremier was dat een heel rare zet, ja. Stel je voor dat iedereen zo te werk gaat, dan heb je geen regering meer.”

Eeckhout: “Het is natuurlijk niet makkelijk om vicepremier te zijn van dezelfde partij als de premier, dat wil ik hem nog geven. Je moet het initiatief toch aan de premier laten. Als minister van Justitie probeert hij wel dingen in gang te krijgen, maar hij wordt heel snel terug in de modder van de realiteit gezogen.”

null Beeld

Tinne Van der Straeten (Groen), minister van Energie

‘Gaan wij dan ook terug naar steenkool?’

‘Oorlog heeft haar plan voor de kernuitstap brutaal verstoord.’ Beeld Thomas Sweertvaegher
‘Oorlog heeft haar plan voor de kernuitstap brutaal verstoord.’Beeld Thomas Sweertvaegher

Sinardet: “Wat altijd over haar verteld wordt, klopt ook gewoon: ze is een inhoudelijk sterke minister. Alleen: daar waar Dedonder (PS-minister van Defensie Ludivine Dedonder, red.) ‘chance’ heeft met Oekraïne, heeft zij pech. Die oorlog heeft haar plan voor de kernuitstap, dat ze steentje voor steentje aan het leggen was, brutaal verstoord.

“Ze is het mikpunt geworden van N-VA en MR, waarbij een aantal karikaturen zijn gemaakt die niet juist zijn. Maar goed, de kernuitstap uitstellen blijft lastig. En communicatief vervalt ze snel in slappe debatfiches.”

Eeckhout: “Al bij al heeft ze een flinke tegenslag redelijk opgevangen. Tegelijk voel je bij de groenen toch nog ‘halve hoop’ dat die gesprekken met Engie over de verlenging van de kerncentrales gaan mislukken. Ik denk dat een verstandig minister niet anders kan dan die te laten slagen. Of gaan ook wij terug naar steenkool?”

Gerlache: “Akkoord. Al doen de tegenstanders van Van der Straeten, en het zijn er veel, alsof onze energieproblemen twee jaar geleden zijn begonnen. Een beetje eerlijk blijven hè, jongens. Waar we haar wel op mogen afrekenen, zijn de resultaten van de onderhandelingen met Engie. Dat is dé test.”

Sinardet: “Niet elke deal met Engie is een goede deal. Voor de groenen is een tussenkomst in de kost van het kernafval onverdedigbaar. Sowieso: als je kijkt naar de maatregelen om de energiefactuur te drukken, zitten ook daar toch wel wat maatregelen in die wringen vanuit het groene oogpunt.

“Intussen blijft haar werk rond wind op zee en waterstof onderbelicht.”

null Beeld

Ludivine Dedonder (PS), minister van Defensie

‘Ze heeft de centen toch maar binnengehaald’

‘Heeft de context mee.’ Beeld © Stefaan Temmerman
‘Heeft de context mee.’Beeld © Stefaan Temmerman

Sinardet: “Dedonder doet het goed, maar ze heeft de context mee. De vorige regering had al, voor het eerst in decennia, nieuwe defensie-investeringen gepland. En daar komt nu nog eens de oorlog in Oekraïne bij.”

Gerlache: “Ik vind dat ze het slim gespeeld heeft bij de verhoging van het legerbudget. Ze heeft zich op de achtergrond gehouden, gezien haar linkse achterban, maar heeft toch de centen binnengehaald. Vergeet niet: zelfs aan Franstalige kant had niemand ooit van haar gehoord. En ze heeft zich staande gehouden ten tijde van Jürgen Conings en de brand in Brecht.”

Eeckhout: “Het zal, net zoals bij Van Quickenborne en Verlinden, nu zaak zijn om voldoende mensen te vinden om alle vrije plaatsen op te vullen.”

null Beeld

Pierre-Yves Dermagne (PS), vicepremier en minister van Economie en Werk

‘Zou een heel goede minister-president van Wallonië zijn’

‘Interessante ideeën in zijn arbeidsdeal.’ Beeld BELGA
‘Interessante ideeën in zijn arbeidsdeal.’Beeld BELGA

Gerlache: “Dermagne staat voor een zeer moeilijke taak. Hij moet aan zijn linkse achterban bewijzen dat de PS binnen de regering doeltreffender is dan de PTB in de oppositie.

“Het probleem is dat hij af en toe teruggefloten werd door zijn voorzitter, Magnette. Hij zou resoluut door zijn voorzitter gesteund moeten worden om te bewijzen dat de PS in de regering goed is voor de werkende klasse.”

Sinardet: “De vraag is of hij goed gecast is. Qua perceptie en stijl is Dermagne niet iemand die de revolutie uitdraagt. Het is geen Laurette Onkelinx: zij stond op zichzelf, en kon heel hard onderhandelen.”

Gerlache: “Dat is zijn stijl inderdaad niet. Maar toen Dermagne onlangs aanwezig was op de persconferentie van de PS, waar Magnette vroeg het regeerakkoord open te breken: dat moest hij dan ook weer niet doen. Vicepremiers moeten het regeringsbeleid steunen met de accenten van hun eigen partij. Maar de accenten nemen vandaag meer en meer ruimte in.”

Eeckhout: “Zijn arbeidsdeal is eigenlijk een redelijk akkoord met toetsen van modernisering. Er zitten interessante ideeën in. Maar als de vraag is of we hier 80 procent werkzaamheid mee halen: natuurlijk niet. De waarheid is ook wel dat alle voorbije regeringen die veel jobgroei zagen, dat vooral te danken hadden aan de markt, en minder aan hun beleid.”

Sinardet: “Goed, maar sommige mensen lijken te verwachten dat deze regering met zeven partijen op alle terreinen alle hervormingen realiseert die de laatste twintig à dertig jaar zijn blijven liggen. Die verwachtingen zijn ook wel overspannen.”

Gerlache: “Ik vind dat hij het niet slecht doet, gelet op de moeilijke situatie. Maar eigenlijk vond ik hem beter op Waals niveau. Hij zou een heel goede minister-president zijn. En wat gezegd moet worden: hij heeft een mooie poging ondernomen om Nederlands te leren. Voor wie belooft dat ze Nederlands zullen leren: het kan dus.”

Sinardet: “En hup, het gaat alweer over Bouchez.” (lacht)

null Beeld

Eva De Bleeker (Open Vld), staatssecretaris voor Begroting en Consumentenbescherming

‘De rente stijgt, ze krijgt meer recht van spreken’

‘Weet waar ze mee bezig is.’ Beeld Thomas Sweertvaegher
‘Weet waar ze mee bezig is.’Beeld Thomas Sweertvaegher

Sinardet: “Ik heb de indruk dat ze weet waar ze mee bezig is. We zullen de komende maanden en jaren zien of ze ook kan wegen in de regering. De tijd van de lage rente en het ‘gratis’ lenen is voorbij, waardoor De Bleeker meer recht van spreken zal krijgen over begrotingsdiscipline.”

Gerlache: “Als iedereen massaal geld wil uitgeven aan de relance, is het inderdaad héél lastig werken als liberale minister van Begroting.”

null Beeld

Georges Gilkinet (Ecolo), vicepremier en minister van Mobiliteit:

‘Financiering van plannen voor NMBS ontbreekt’

‘Het contrast met de realiteit op het terrein is, helaas, groot.’ Beeld BELGA
‘Het contrast met de realiteit op het terrein is, helaas, groot.’Beeld BELGA

Sinardet: “Mijn aanvoelen is dat Ecolo bevoegdheden heeft die zwaarder wegen dan die van Groen, maar dat het personeel bij Groen beter is dan bij Ecolo. Gilkinet heeft zijn verdiensten, maar ik vind hem geen supertalent voor die partij. Voor het vicepremierschap weegt ook zijn kabinet toch wat licht.”

Eeckhout: “Zijn plannen met de NMBS zien er heel goed uit, maar hebben één groot nadeel: geen financiering. Waar zijn we dan eigenlijk mee bezig?”

Gerlache: “En het zijn plannen voor de lange termijn. Het probleem is dat hij dingen aankondigt, maar de treinreiziger wordt elke dag geconfronteerd met treinen die vertraging hebben of geannuleerd worden of verdwenen blijken. Hij heeft het over de toekomst, maar in de feiten verandert er niks.”

Sinardet: “Het goeie aan zijn plan is dat het ambitie toont voor het spoor. Maar het contrast met de realiteit op het terrein is inderdaad, helaas, groot.”

Gerlache: “Om als vicepremier geloofwaardig te zijn, moet je eerst binnen je eigen bevoegdheden iets hebben bereikt. Het is heel moeilijk om als vicepremier aandacht te krijgen als je op je eigen domeinen − en dat is voor Gilkinet het geval − niet in staat bent de accenten van je eigen partij te leggen.”

null Beeld

Meryame Kitir (Vooruit), minister van Ontwikkelingssamenwerking en Grootstedelijk Beleid

‘Haar voorganger deed méér op deze post’

'Franstaligen kennen haar niet, spijtig.' Beeld Photo News
'Franstaligen kennen haar niet, spijtig.'Beeld Photo News

Sinardet: “De kloof tussen Vandenbroucke en Kitir is nogal groot. Haar bevoegdheid is niet spannend, klopt, maar Alexander De Croo is er tijdens de vorige legislatuur wel in geslaagd om met Ontwikkelingssamenwerking iets te doen.”

Gerlache: “Franstaligen kennen haar niet en dat vind ik spijtig. Haar achtergrond als arbeider is merkwaardig.”

Eeckhout: “In de nasleep van de coronacrisis probeerde ze − terecht − het debat te verleggen naar de nood aan vaccinaties in de armere landen. Op een moment waarop iedereen aan de gezondheid van zichzelf en zijn familie dacht, was dat een lovenswaardige poging. Voor de rest is het wat het is, vrees ik: ze is de junior partner van Vandenbroucke.”

null Beeld

Karine Lalieux (PS), minister van Pensioenen, Armoedebestrijding en Maatschappelijke Integratie

‘Die pensioenhervorming móét er komen’

‘Het is natuurlijk een hypergevoelig dossier.’ Beeld
‘Het is natuurlijk een hypergevoelig dossier.’

Gerlache: “Ik heb haar het afgelopen jaar één keer gehoord, toen ze haar pensioenhervorming eerst aan de pers voorstelde en pas daarna aan de coalitiepartners. Uiteraard zijn de andere partijen daar meteen gretig opgesprongen.”

Eeckhout: “Je mag deze regering afrekenen op de pensioenhervorming. Die moet er straks, na meer dan tien jaar gesleutel, écht komen. Als het nu bij stilstand blijft, dan is dat voor haar een stevige min, maar dan straalt dit ook af op de hele ploeg.

Gerlache: “Het is natuurlijk een hypergevoelig dossier. Je mag de weerklank van het pensioenthema bij de bevolking nooit onderschatten.”

Eeckhout: “Het probleem is dat men altijd begint bij het laatste puzzelstukje: hoe hoog is de pensioenleeftijd? Terwijl je eerst alle andere stukjes moet leggen en dan pas dat stukje inpassen. Want hoe je het ook draait of keert: aankondigen dat de pensioenleeftijd omhoog gaat, voor heel veel mensen is dat zoals horen dat ze langer in de cel moeten blijven.”

null Beeld

Annelies Verlinden (cd&v), minister van Binnenlandse Zaken, Institutionele Hervormingen en Democratische Vernieuwing

‘Anderen zouden heel hard zijn weggelopen’

‘Communicatief niet slecht, al blijft het wollig.’ Beeld Thomas Sweertvaegher
‘Communicatief niet slecht, al blijft het wollig.’Beeld Thomas Sweertvaegher

Gerlache: “Was zij niet beter vicepremier geweest voor cd&v?”

Sinardet: “Dat betwijfel ik. Communicatief is Verlinden niet slecht. Al blijft het wollig, in de traditie van cd&v. Maar qua beleid valt het me soms tegen. Haar wetsontwerpen blijven steken en de keuze om haar kabinet vooral te bevolken met mensen uit haar oude milieu – de zakenadvocatuur – lijkt me geen eclatant succes. Soms wordt er politieke feeling gemist.”

Eeckhout: “Ze heeft toch een akkoord over de verhoging van de politielonen gesloten? Dat is niet slecht, gezien de moeilijke relatie met de vakbonden.”

Gerlache: “Ja, dat denk ik ook. Wat ik wél een groot probleem vind: Verlinden is verantwoordelijk voor institutionele hervormingen, maar heeft geen geloofwaardigheid. Ze heeft nul ervaring met staatshervormingen. Als je dan voor de burgerbevraging al zegt: ‘Ik ben voor een 2+2-model’, maak je geen vrienden onder de Franstaligen en zeker niet onder Brusselaars.”

Sinardet: “Op dat vlak zit er al een tegenstelling in het regeerakkoord zelf, want in de ene regel staat dat men een open bevraging wil en in de volgende lees je dat de gezondheidszorg – het belangrijkste dossier – regionaal moet.”

Eeckhout: “Als debutante in de politiek die een pandemie en de overstromingen in Luik heeft moeten doorstaan, wil ik haar krediet geven. Er zouden er anderen heel hard weggelopen zijn. Nu, kritiek is mogelijk: de pandemiewet heeft véél te lang aangesleept. Voor een juriste moest dat een erezaak zijn.”

Gerlache: “Hoe ze na de overstromingen op de achtergrond bleef, hielp haar imago in Franstalig België niet.”

null Beeld

Zakia Khattabi (Ecolo), minister van Klimaat, Milieu, Duurzame Ontwikkeling en de Green Deal

‘Ze moet die tegenslag achter zich laten’

‘Slachtoffer van de absurde verdeling van bevoegdheden.’ Beeld BELGA
‘Slachtoffer van de absurde verdeling van bevoegdheden.’Beeld BELGA

Eeckhout: “Ze heeft een bevoegdheid met een grote naam, maar eigenlijk kan ze niet meer doen dan de klimaatnota’s van de regionale regeringen inzamelen en die doorsturen naar Europa. Een ultralicht pakket.”

Gerlache: “Ze is het slachtoffer van de absurde verdeling van bevoegdheden in deze regering. Er zijn te veel ministers zonder een volwaardige portefeuille.”

Sinardet: “Dat Khattabi er niet in slaagt om de verschillende regeringen op dezelfde klimaatlijn te krijgen, kun je haar moeilijk verwijten. Dat is haar voorgangers evenmin gelukt. Maar zoals Bart zegt: wat blijft er dan over?”

Gerlache: “Wat me opvalt, is dat ze nog altijd haar misgelopen benoeming bij het Grondwettelijk Hof niet verteerd lijkt te hebben. Bij de weigering van Jean-Luc Crucke (MR) voor die functie tweette ze meteen: ‘Er is iemand die wil gaan, maar niet mag en er is iemand die mag gaan, maar niet wil.’”

Sinardet: “Met een federale ministerpost is nochtans niets mis.” (lacht)

Gerlache: “Ja, dat is jammer. Welke politicus heeft in zijn loopbaan alleen maar meevallers? Je moet tegenslagen achter je kunnen laten. En qua beleid is het zoals bij Gilkinet: ze heeft een plan op heel lange termijn voor de ‘rechtvaardige transitie’, maar concreet verandert er niets.”

null Beeld

David Clarinval (MR), minister van Middenstand, Zelfstandigen, Kmo’s en Landbouw, Institutionele Hervormingen en Democratische Vernieuwing

‘Hij zal MR geen extra stem opleveren’

‘Kent de wereld van zelfstandigen en kmo’s door en door.’ Beeld BELGA
‘Kent de wereld van zelfstandigen en kmo’s door en door.’Beeld BELGA

Gerlache: “Hij is de perfecte vakminister voor een klassiek liberale partij zoals de MR. De wereld van zelfstandigen en kmo’s, hij kent die door en door. Maar de MR zal geen stem extra halen dankzij Clarinval.”

Sinardet: “Hij is de vakbondsman voor de kleine zelfstandigen in Wallonië.”

Eeckhout: “Le nouveau Sabine Laruelle est arrivé!”

Gerlache: “Ja, zoiets, al schat ik haar als voormalig minister toch hoger in. (lacht) In de pandemie heeft Clarinval wel de belangen van zelfstandigen verdedigd, maar tegen iemand als Vandenbroucke kon hij niet op.

“Iets anders: het feit dat uitgerekend iemand als Clarinval bevoegd is voor democratische vernieuwing, dat is totaal barok. Dat kan toch niet?”

Sinardet: “Ik denk dat de MR die bevoegdheid vooral heeft geclaimd om ervoor te zorgen dat er niet te veel democratische vernieuwing komt.”

null Beeld

Sammy Mahdi (cd&v), staatssecretaris voor Asiel en Migratie

‘Het opvangprobleem blijft’

‘Véél minder populair dan zijn directe voorgangers.’ Beeld Joris Casear
‘Véél minder populair dan zijn directe voorgangers.’Beeld Joris Casear

Eeckhout: “Hij heeft hetzelfde probleem als zijn voorganger Theo Francken, namelijk dat hij midden in de zaken wegloopt (Mahdi wordt binnenkort cd&v-voorzitter, red.). Zo oogt zijn eindbalans toch magertjes. Mahdi heeft veel bereidwilligheid getoond als staatssecretaris, maar is de situatie op het terrein vandaag zoveel verbeterd?”

Sinardet: “Asiel en Migratie is wellicht het departement waar je het meest afhankelijk bent van anderen. Van Europa en internationale akkoorden. Op die manier is het moeilijk om politiek je stempel te drukken.”

Gerlache: “Ik stel vast dat Mahdi véél minder populair is kunnen worden dan zijn directe voorgangers, Francken en Maggie De Block (Open Vld).”

Eeckhout: “En het opvangprobleem blijft. Als bevoegd staatssecretaris, maar eigenlijk ook als land zitten we toch stilaan met een gewetensknoop: terwijl er mensen op straat slapen staan de nieuwe opvangkampen voor Oekraïeners leeg. Ik erken het probleem rond draagvlak, maar toch…”

Sinardet: “Rond Oekraïne is Mahdi communicatief in overdrive gegaan. Onder meer met de lancering van de hashtag ‘PlekVrij’. Het contrast met zijn discours over andere vluchtelingen was wel heel groot. Is dat zijn taak?”

Gerlache: “Dat maakt deel uit van eigentijdse communicatie, Dave. Kijk naar Frankrijk, waar jongeren niet meer gaan stemmen. Communicatie is niet alles, maar jongeren bereiken, dat is voor mij een goede zaak.

“Iets wat ik ongezond vind, is dat je nu de indruk krijgt dat Mahdi aan zijn opzegtermijn bezig is als staatssecretaris. Als je naar zijn berichten op Twitter kijkt, dan lijkt hij vandaag al vooral bezig met zijn partij.”

null Beeld

Mathieu Michel (MR), staatssecretaris voor Digitalisering:

‘De Kylian Hazard van de familie’

‘Met Mathieu Michel is het niet meer goedgekomen.' Beeld Photo News
‘Met Mathieu Michel is het niet meer goedgekomen.'Beeld Photo News

Gerlache: “You don’t get a second chance to make a first impression. Zo simpel is het. Na zijn rampzalige beleidsverklaring in het parlement (Michel kon zich niet verstaanbaar maken in het Nederlands, red.) is het niet meer goedgekomen. Ook al omdat zijn benoeming als ‘broer van’ puur nepotisme is. Of is dat alleen in de ogen van slechte karakters?” (lacht)

Eeckhout: “Nepotisme, hoe kom je erbij?! Hij is een beetje de Kylian Hazard van de familie. De broer die in tweede klasse voetbalt. Met wat goede wil zou je nochtans iets kunnen maken van Digitalisering.”

null Beeld

Sarah Schlitz (Ecolo), staatssecretaris voor Gendergelijkheid, Gelijke Kansen en Diversiteit

‘Ze is erg polariserend’

‘THaar teets zijn soms, tja, niet zo doordacht.’ Beeld Ecolo
‘THaar teets zijn soms, tja, niet zo doordacht.’Beeld Ecolo

Gerlache: “Schlitz is populair bij een bepaald deel van de linkerzijde, de zogenoemde woke-beweging. Maar ze is erg polariserend. Neem die mars door Luik voorbehouden voor vrouwen. Ook haar tweets zijn soms, tja, niet zo doordacht. Haar beleid raakt zo ondergesneeuwd.”

Sinardet: “Ik hoor dat haar kabinet een duiventil is, met vooral activisten eerder dan onderlegde specialisten. Het gevolg is dat de uitwerking van haar beleid vaak traag loopt. Dat hoor ik bij allerlei organisaties.”

Gerlache: “Ze zal het waarschijnlijk heel typisch vinden dat drie witte mannen zich hier uitspreken over haar. Ik verwacht een bericht van haar woordvoerder.” (lacht)

null Beeld

Thomas Dermine (PS), staatssecretaris voor Relance en Strategische Investeringen

‘Hij is de woordvoerder van de PS in Vlaanderen’

'Evolueert van technische naar politieke rol.' Beeld BELGA
'Evolueert van technische naar politieke rol.'Beeld BELGA

Sinardet: “Iedereen is het erover eens dat Dermine degelijk is. Een intelligente man. Alleen is hij een beetje werkloos geworden de laatste maanden. Zijn bevoegdheid, Relance, stelt nog weinig voor.”

Gerlache: “Het valt me op dat hij aan het evolueren is van een technische rol naar een politieke rol. Dermine is sinds kort de voorzitter van de PS in Charleroi – de tweede grootste federatie binnen de partij. Ik ben benieuwd of hij zich daar zal kunnen handhaven met zijn modern links discours.”

Eeckhout: “Over zijn discours: eigenlijk is hij vandaag woordvoerder van de PS in Vlaanderen. Hij is het die, in vlekkeloos Nederlands, moet uitleggen hoe de Franstalige socialisten de toekomst van dit land zien.”

Gerlache: (grappend) “De minister van Buitenlandse Zaken van Wallonië.”

Eeckhout: “Al denk ik dat er in Vlaanderen wel wat ontgoocheling bestaat over het verschil tussen het discours van mensen als Dermagne (vice-eersteminister en PS-minister van Economie en Werk Pierre-Yves Dermagne, red.) en Dermine enerzijds en de klassieke houding van de PS in de regering anderzijds.”

Gerlache: “Zijn beleid rond de teruggave van gestolen kunst uit Congo vind ik belangrijk. Daar worden, voorzichtig, aardige stappen gezet.”

null Beeld

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234