Zondag 22/05/2022

NieuwsKazachstan

President Kazachstan: ‘Protesten waren poging tot staatsgreep’

Rellen tussen de demonstranten en de ordediensten, op 5 januari. Beeld EPA
Rellen tussen de demonstranten en de ordediensten, op 5 januari.Beeld EPA

De zware protesten van de afgelopen dagen tegen het regime in Kazachstan waren een ‘poging tot staatsgreep door gewapende strijders’. Dat zegt president Kassym-Jomart Tokajev, die maandag een bijeenkomst toesprak van de door Rusland geleide landenorganisatie Collectieve Veiligheidsverdragorganisatie (CSTO). Zijn troepen zouden nooit het vuur openen op vreedzame betogers, aldus Tokajev.

Redactie en Belga

“Groepen van gewapende strijders wachtten hun moment af en zijn in actie getreden”, zei Tokajev te weten. “Hun voornaamste doel werd duidelijk: een poging tot staatsgreep.”

Nog volgens Tokajev ging het regime in op de eisen van de vreedzame betogers, maar maakte dat niet uit voor de “organisatoren van de agressie tegen Kazachstan”. Toen die groepen vernamen dat er drie militaire vliegtuigen van de Collectieve Veiligheidsverdragsorganisatie in hoofdstad Nur-Sultan geland waren, zagen ze, nog volgens Tokajev, af van hun plannen om de presidentiële residentie in te nemen.

Die door Rusland geleide militaire missie zal “binnenkort” aflopen, zei de Kazachse president ook.

Bijna 8.000 betogers opgepakt

Bij de ongeziene protesten van de voorbije dagen zijn bijna 8.000 mensen opgepakt. Dat meldt het Kazachse ministerie van Binnenlandse Zaken. De autoriteiten traden hard op tegen de betogers. Over hoeveel doden er bij de protesten vielen, bestaat nog onduidelijkheid. De staatstelevisie berichtte zondag, op basis van het ministerie van Gezondheid, over meer dan 160 doden, maar dat cijfer werd later verwijderd. Volgens Tokajev zijn 16 leden van de veiligheidsdiensten omgekomen bij de rellen.

In het enorme Kazachstan, dat aan zowel Rusland als China grenst, is het al een week bijzonder onrustig. Het grote ongenoegen over de gestegen brandstofprijzen escaleerde tot zware protesten tegen de regering. Op de meeste plaatsen gebeurde dat vreedzaam, maar vooral in de miljoenenstad Almaty, de economische hoofdstad, kwam het tot rellen. Recente officiële cijfers maken gewag van meer dan 2.000 gewonden.

Lees ook

Kazachs president Kassym-Jomart Tokajev, de ‘Mini-Me’ van zijn voorganger

De Kazachse revolte kent één winnaar: Vladimir Poetin

Poetin: ‘Internationaal terrorisme’

De bijeenkomst van de staatshoofden van de CSTO-landen werd onder meer bijgewoond door de Russische president Vladimir Poetin, die waarschuwde dat Rusland geen revoluties in de regio zullen tolereren. De door Rusland geleide militaire missie in Kazachstan werd volgens Poetin uitgestuurd omdat het land geviseerd werd door “internationaal terrorisme”. “Destructieve krachten van buitenaf hebben de situatie misbruikt.”

De vredestroepen zullen Kazachstan verlaten als hun missie erop zit, kondigde Poetin aan. “Zodra het contingent zijn opdracht vervuld heeft, zal het zich terugtrekken uit het grondgebied van Kazachstan.”

Internet hersteld

Volgens de binnenlandse veiligheidsdienst KNB is de situatie inmiddels weer stabiel. De autoriteiten proberen het dagelijks leven weer op gang te krijgen.

In Almaty kunnen mensen weer gebruik maken van het internet, dat sinds woensdag grotendeels afgesloten was om de protesten de kop in te drukken. De voorbije dagen was het daardoor vaak moeilijk om onafhankelijke informatie over de protesten te verkrijgen. Volgens persbureau AFP rijdt het openbaar vervoer ook weer in de stad.

Vandaag is ook een dag van nationale rouw afgekondigd na de hevige protesten, de zwaarste sinds de onafhankelijkheid van de voormalige Sovjetrepubliek.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234