Zondag 25/09/2022

PortretRobert Lewandowski

Robert Lewandowski: van hinkende hinde tot Poolse topschutter

Spits Robert Lewandowski scoorde in 132 interlands al 76 keer voor Polen. Beeld AFP
Spits Robert Lewandowski scoorde in 132 interlands al 76 keer voor Polen.Beeld AFP

België speelt morgen in Warschau een Nations League-duel tegen Polen, de ploeg van Robert Lewandowski. De superspits zoekt na acht jaar Bayern een nieuw team.

Bart Vlietstra

Superschutter Robert Lewandowski, beroemdste der veertig miljoen Polen, was misschien nooit zover gekomen als een Rotterdammer niet zo eigenwijs was om hem te laten invallen op 10 september 2008 in Stadio Olimpico di Serravalle in San Marino. “Ik kreeg de grote Poolse voetbaliconen van vroeger, de Bonieks en de Lato’s, over me heen dat ik hem erbij had gehaald”, vertelt Leo Beenhakker, destijds bondscoach van Polen, bijna veertien jaar later. “Hoe kon ik dat nu doen, die blessuregevoelige slungel bij de Poolse ploeg? Ik had het gelukkig toch niet helemaal verkeerd gezien.”

Bij de beelden van dat debuut voor 2.374 toeschouwers komt ook altijd Ebi Smolarek voorbij. De oud-Feyenoorder gaf de assist voor het allereerste interlanddoelpunt van Lewandowski. Hij was twintig jaar, maar nooit opgevallen. Hij speelde lang op een lager niveau, kampte met hamstringklachten en deed slechts driemaal mee bij Jong Polen zonder te scoren. “Hij was balvast en had echt het postuur van een spits, lang, pezig. Maar voor het doel was hij nog geen killer”, zegt Smolarek.

Beenhakker ontfermde zich over ‘Lewa’, die uitgroeide tot aanvoerder van de ploeg die morgenavond België treft in de Nations League. De coach prikkelde hem, zei dat hij meer moest doen, maar ook geloof in zichzelf moest houden. In Beenhakkers appartement in Rotterdam hangt nog een foto van dat debuut, waarbij hij vaderlijk een arm om Lewandowski slaat. “Hij was nogal nerveus, verloor zijn evenwicht bij het rekken. Dan help je zo’n jongen.” Lewandowski roemde Beenhakker later meermaals om dat vertrouwen.

Doelpuntenjacht in Duitsland

Twee jaar later meerde hij aan bij het Duitse Borussia Dortmund, dat lang twijfelde maar goede ervaringen had met een andere Poolse international, Ebi Smolarek. In Dortmund begon zijn strooptocht naar treffers. Bayern München pikte de goalgetter in 2014 transfervrij op en ligt nu overhoop met de spits over diens toekomst.

Lewandowski wil op zijn 33ste, na 344 doelpunten in 228 duels voor Bayern, 8 landskampioenschappen op rij, 1 Champions League, 1 wereldbeker en 6 topscorerstitels, nog ergens anders kijken. Barcelona is in de markt. Beenhakker werkte lang in Spanje, onder meer als coach van Real Madrid. “Zou hij prima passen, zo’n spits past overal. Zo compleet zie je ze haast niet.”

Kopzorgen dus voor de vedette van Polen. Maar die kan daar goed mee omgaan. Voor de landenploeg scoorde hij in 132 interlands al 76 keer, de laatste treffer vorige woensdag tegen België. Toch sluimert de kritiek, zeker na weer een mislukt eindtoernooi. Wanneer leidt Lewandowski zijn land weer eens naar een halve finale van een groot toernooi, zoals Grzegorz Lato en Zbigniew Boniek in de jaren zeventig en tachtig?

Smolarek: “Dat was een extreem goede lichting. Lewandowski kan het niet alleen. De eerste ronde overleven op het komende WK zou al een meevaller zijn.”

Polen treft in Qatar Mexico, Saudi-Arabië en in de laatste wedstrijd Argentinië, waar ook Lionel Messi vecht voor zijn laatste kans op WK-glorie. Messi kreeg dit jaar de Gouden Bal, terwijl menigeen, gans Polen voorop, die meer gunde aan de doelpuntenmachine uit Warschau. Smolarek: “Dat wordt gezien als een groot onrecht. Dat was het natuurlijk ook. Hij scoorde meer dan veertig goals in de Bundesliga.”

Eden Hazard verdedigt op de Poolse goalgetter, vorige woensdag in Brussel. Beeld BELGA
Eden Hazard verdedigt op de Poolse goalgetter, vorige woensdag in Brussel.Beeld BELGA

Zijn doelpuntenhonger houdt onverdroten aan. Lewandowski leeft als een asceet voor zijn sport. ‘The body’ is een van zijn bijnamen, vóór zijn doorbraak werd hij overigens ‘de hinkende hinde’ genoemd. Hij bewandelt weleens een rode loper in een opvallend Dolce & Gabbana-pak en hij neemt graag eerst zijn toetje, dan zijn hoofdgerecht en vervolgens pas de salade. Maar dat is het wel qua uitspattingen; zijn kapsel bleef in al die jaren onveranderd, de grijze haren laat hij zitten.

Recentelijk juichte hij op Roland Garros zijn landgenote Iga Swiatek toe. De nummer één van de wereld pakte de open Franse tennistitel. Beenhakker keek op tv naar de finale. “Ik zag daar nog steeds een echte sportjongen uit een sportfamilie. Hetzelfde kopje. Hij beweegt op het veld nog even makkelijk als bij zijn debuut. Hij was vanaf het begin heel eerzuchtig, gedreven, leergierig. Besefte wat hij ervoor moest doen en laten. De manier waarop hij Swiatek feliciteerde was oprecht en meelevend. Zo heb ik hem ook leren kennen.”

Jeugdopleiding

Piotr Zielinski is een uitstekende middenvelder, Jan Bednarek een degelijke verdediger, flankspeler Nicola Zalewski een groot talent en Matty Cash, Krzysztof Piatek en Arkadiusz Milik hebben redelijk naam gemaakt. Maar een topploeg heeft Polen nog steeds niet.

Smolarek, tegenwoordig voorzitter van de Poolse spelersvakbond: “Probleem was lang dat toptalenten via allerlei managers heel jong naar Italiaanse clubs gingen. Allemaal hoopten die een nieuwe Lewandowski te pakken te hebben. Maar jonge spelers krijgen daar haast geen kans en raakten zo belangrijke jaren kwijt in hun ontwikkeling. De Poolse clubs doen nu zelf weer veel aan hun jeugdopleiding. En de huidige bondscoach durft talent in te passen.”

Voor ruim 54.000 toeschouwers werd Zweden geklopt in de play-offs voor het WK dankzij treffers van Lewandowski en Zielinski. In de Nations League werd Wales verslagen (2-1), van België dik verloren (6-1) en gelijkgespeeld tegen Nederland (2-2).

Polen - België om 20.45 uur op VTM

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234