Woensdag 26/01/2022

NieuwsMars

Mars-karretje maakt zelf zuurstof op rode planeet: uitkomst voor toekomstige astronauten?

Mars-karretje Perseverance.  Beeld AP
Mars-karretje Perseverance.Beeld AP

Aardappelen verbouwen, zoals acteur Matt Damon deed in The Martian, zit er voorlopig nog niet in, maar toekomstige astronauten op Mars hoeven in elk geval niet meer hun eigen zuurstof mee te nemen. Een experiment aan boord van de Amerikaanse Mars-wagen Perseverance laat zien dat je dat ‘gewoon’ ter plekke kunt produceren.

Govert Schilling

De ijle dampkring van Mars bestaat voor 96 procent uit koolstofdioxide (CO2); zuurstof komt er bijna niet voor. Het Moxie-instrument, een metalen doos zo groot en zwaar als een stapel trottoirtegels, zet die kooldioxide om in zuurstof. Op Mars groeit nog geen grassprietje, dus via fotosynthese zoals bomen en planten op aarde dat doen gaat niet, maar wel via een chemisch proces dat vast-oxide elektrolyse heet. De koolmonoxide die daarbij vrijkomt, wordt in de atmosfeer geloosd.

Afgelopen dinsdag is Moxie voor het eerst een uur lang in bedrijf geweest, nadat de elektrolysecel verhit werd tot 800 graden. Resultaat: 5,4 gram zuurstofgas, genoeg om één astronaut 10 minuten lang in leven te houden. Nog niet heel indrukwekkend, maar Moxie is dan ook alleen bedoeld om het principe te demonstreren. Een toekomstige grote versie van het instrument kan volgens NASA-ingenieurs met gemak 2 kilogram zuurstof per uur produceren.

Volgens onderzoeksleider Michael Hecht van het Massachusetts Institute of Technology hebben vier astronauten tijdens een verblijf van een jaar op Mars genoeg aan ongeveer een ton zuurstof voor een gezonde ademhaling. Dat valt in het niet bij de hoeveelheid zuurstofgas die nodig is voor de thuisreis: een raketlancering verbruikt al gauw 7 ton brandstof en 25 ton zuurstof.

Zelfredzaamheid

In plaats van 25 ton zuurstof naar Mars te transporteren is het natuurlijk veel goedkoper om een super-Moxie op de planeet neer te zetten. Het geslaagde experiment – het kunstje wordt in de komende maanden nog negen keer herhaald onder verschillende omstandigheden – is volgens NASA dan ook een eerste stap op weg naar zelfredzaamheid op Mars.

In de toekomst moet het ook mogelijk zijn om onderdelen voor een basis te 3D-printen met behulp van Mars-zand; aan de Technische Universiteit Eindhoven in Nederland is daarmee geëxperimenteerd. Onderzoekers van Wageningen University hebben al laten zien hoe je tuinkers kunt verbouwen op Mars-grond. Wie weet komen die aardappelvelden uit The Martian er ook ooit.

Volgens Mars-onderzoeker Inge Loes ten Kate van de Universiteit Utrecht is het ‘natuurlijk handig’ als je zuurstof op Mars kunt maken, maar ze ziet ook nog veel beren op de weg. Mars heeft bijvoorbeeld geen magnetisch veld dat bescherming biedt tegen dodelijke kosmische straling. “Dat is echt de grootste bottleneck”, zegt Ten Kate. “Of er echt ooit mensen naar Mars gaan? Ik weet het niet, hoor.”

Het Moxie-instrument wordt (op aarde) in het Mars-karretje geladen.  Beeld via REUTERS
Het Moxie-instrument wordt (op aarde) in het Mars-karretje geladen.Beeld via REUTERS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234