Donderdag 27/01/2022

Rotsachtige planeten mogelijk bewoonbaar dankzij 'airco'

null Beeld THINKSTOCK
Beeld THINKSTOCK

Sommige exoplaneten, die draaien rond andere sterren dan de zon, zijn waarschijnlijk interessante kandidaten in de zoektocht naar bewoning. Uit simulaties van de KU Leuven blijkt dat twee op drie klimaten potentieel bewoonbaar zijn, staat in het tijdschrift Monthly Notices of the Royal Astronomical Society.

"De meeste exoplaneten draaien rond relatief kleine en koele sterren die ook wel 'rode dwergen' worden genoemd", verduidelijkt professor Leen Decin (KU Leuven). "Alleen exoplaneten die dicht bij deze sterren staan, kunnen genoeg warmte krijgen voor vloeibaar water. Bovendien zijn deze potentieel bewoonbare planeten gemakkelijker te observeren dan hypothetische kopieën van de aarde buiten ons zonnestelsel."

Omdat exoplaneten die dicht bij hun ster staan vaak een kant hebben die er permanent naartoe gekeerd is, vergelijkbaar met de voorkant van de maan die permanent naar de aarde is gekeerd, hebben exoplaneten vaste dag- en nachtkanten. "Toch zijn hun klimaten niet noodzakelijk verschroeiend heet aan de ene kant en steenkoud aan de andere kant, dankzij atmosferische circulatie, een heel efficiënt 'airconditioning'-systeem dat de oppervlaktetemperaturen leefbaar houdt."

Dr. Ludmila Carone en professor Rony Keppens (Afdeling Plasma-astrofysica) hebben samen met professor Decin (Afdeling Sterrenkunde) alle mogelijke klimaten van zo'n exoplaneten in kaart gebracht. Op basis van 3D-modellen onderzochten ze exoplaneten met verschillende omwentelingstijden (rond hun as draaiend in 1 tot 100 dagen) en groottes (tot tweemaal zo groot als de aarde). Ze ontdekten dat die rotsachtige planeten drie mogelijke klimaten kunnen hebben, waarvan er twee potentieel bewoonbaar zijn. Een eerste wordt bepaald door twee zwakkere westelijke winden op grote hoogte; het andere potentieel bewoonbare klimaat combineert zwakke superrotatie met twee windstromen op grote hoogte. "Deze windsystemen verstoren de luchtcirculatie niet. De planeten blijven dus potentieel bewoonbaar en daardoor het onderzoeken waard."

De bevindingen zijn interessant voor toekomstige ruimtemissies. Onderzoekers van de KU Leuven zijn momenteel betrokken bij de voorbereidingen van de Webb ruimtetelescoopmissie (2018), die de Hubble ruimtetelescoop opvolgt, en bij de ruimtemissie PLATO (2024), die op zoek zal gaan naar andere leefbare planeten. De bevindingen zullen helpen bij het identificeren van de meest interessante planeten voor verder onderzoek in de buurt van ons zonnestelsel. Ze zullen ook helpen voorkomen dat mogelijk bewoonbare rotsachtige planeten niet verder worden onderzocht omdat ze niet genoeg op de aarde lijken.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234