Zondag 25/09/2022

ColumnDe Schaal van Mulders

We vloeken steeds vaker in het ­ Engels. Verwijzingen naar God of Jezus zijn op hun retour

Ook de Oekraïens dames van Femen kennen het woord ‘fuck’. Beeld AFP
Ook de Oekraïens dames van Femen kennen het woord ‘fuck’.Beeld AFP

Jean-Paul Mulders onderzoekt alles wat u bij de hersenkwabben kan grijpen.

Jean-Paul Mulders

De jongen op de tram zegt dat hij hoopt dat het niet wéér zo’n kut­jaar wordt. Het blijft mij verbazen als mannen iets slechts vernoemen naar een plek waar ze meestal graag vertoeven.

“Fucking hell!”, vloekt zijn kameraad. “Ik mag er niet aan denken.”

Ik denk aan een artikel dat ik online zag passeren: in het voorbije jaar doken fuck en shit samen 199 keer op in de krant De Standaard. In 2001 was dat nog maar 57 keer. Het zou wijzen op verruwing van de samenleving.

Het wijst ook op de gulzigheid waarmee we woorden lenen. Het Laatste Nieuws had het al in 2008 in de smiezen: we vloeken steeds vaker in het ­Engels. Verwijzingen naar God of Jezus zouden dan weer op hun retour zijn.

Dat soort dingen vind ik boeiend. Bij onderzoek denk je aan microscopen en petri­schaaltjes. Maar linguïstiek is ook een soort wetenschap, hoewel het naar pasta ruikt met zon­gedroogde ­tomaatjes.

Vroeger ergerde ik mij aan de verengelsing van onze woordenschat. Daar ben ik mee gestopt sinds er zoveel is bijgekomen om je aan te ergeren. Je wordt kneedbaar als een stress­bal en probeert zelfs Black Friday te omarmen. Panta rhei, wisten de oude Grieken al: alles is constant in verandering. Je moet mee met de vaart der volkeren. Je overleeft door op de verandering mee te surfen, ook al moet je dan shinen in plaats van te schitteren.

Op internet circuleert de woordenlijst ‘Onnodig Engels – 2.400 x liever ­Nederlands’. Ze staat vol geestige vondsten die geen schijn van kans maken om in de echte taal door te dringen. Zeg niet airbag maar ‘bots­ballon’. Niet ­callgirl maar ‘beldel’. Niet smartphone maar ‘pienterfoon’. Je zal het er nooit tot populairste jongen op de speelplaats mee schoppen.

Niet alleen op de speelplaats, ook in bed heeft het Engels onze moedertaal verdrongen. Wie het geluk heeft om de lakens te delen met extraverte ­partners, moet er bij het minnekozen eens op letten: een verzaligde fuck is veruit de populairste verzuchting van genot geworden.

Ik neem het boek 1000 Nudes – A History of Erotic Photography from 1839 – 1939. Het staat op het bovenste schap van mijn boekenrek, te hoog voor grijpgrage handjes. Ik blader door zalige foto’s van seksueel actieve mensen die nu stuk voor stuk de pijp uit zijn. Een jonge vrouw kijkt mij wulps in de ogen vanuit een hangmat in 1920. Een besnorde vent lijkt erg blij met de ­proporties van zijn geslachts­deel. Twee naakte juffrouwen beminnen ­elkaar op het spatbord van een auto die nog een oldtimer moet worden.

Dat alles gebeurt stilzwijgend. Wat ­zeiden ze in die tijd tijdens het liefdes­spel? Je hebt er het raden naar. Mon dieu, misschien, toen het Frans nog de dominante cultuur­taal was. Wellicht voelde je je toen pas voldaan als je ­geliefde uitgeput sapristi stamelde.

Of in de middel­eeuwen: wat zouden ze dan hebben geroepen en gefluisterd? Ik wil ze graag horen, de liefdes­zuchten die in de nevelen van de tijd zijn verdwenen.

One­night­stands moeten toen ook al zijn voorgekomen. Toch dook dat woord pas in 1956 voor het eerst op in zijn seksuele betekenis. Volgens ­puristen kun je er beter een fatsoenlijk Nederlands alternatief voor gebruiken: ‘scharrel­wip’ of ‘klaar­overtje’.

Get real!, denk ik. Mijn gedachten ­dwalen af naar stro­balen en ­neerhof­die­ren.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234