Zondag 03/07/2022

Film

Een reis rond de wereld in 14 films

Audrey Hepburn en Gregory Peck in Roman Holiday, een film van William Wyler uit 1953. Beeld kos
Audrey Hepburn en Gregory Peck in Roman Holiday, een film van William Wyler uit 1953.Beeld kos

Maar weinig dingen weten de karakteristieke uitstraling, de artistieke atmosfeer en de rijke geschiedenis van een grote wereldstad zo heerlijk accuraat te vatten - of opnieuw tot leven te brengen - als kunst dat doet. Deze 14 cultfilms - met telkens een stad in de hoofdrol - nemen je mee op een stedelijke reis doorheen tijd en ruimte.

Hanne Vlogaert

1. Der Himmel über Berlin (1987)

undefined

null Beeld Screenshot
Beeld Screenshot

'Der Himmel über Berlin' - of 'Wings of Desire' - is een film over de onzichtbare en onsterfelijke engelen die de hemelgewelven boven Berlijn bewonen. Ze luisteren er - in alle stilte - naar de verzuchtingen en zorgen van het aardse volkje onder hun vleugels. Tot er eentje de dorst naar het leven niet langer kan ontzien en besluit de menselijke sterfelijkheid op zich te nemen.

Deze film van regisseur Wim Wenders - deels geschoten in kleur, deels in zwart-wit - is dan ook niet alleen een poëtische ode aan de prachtige Duitse hoofdstad, maar ook aan het leven en - hoe kan het ook anders - de liefde zelf. Dat de begeleidende tekst uit de pen van Peter Handke vloeide en de slotscène een concert van Nick Cave and the Bad Seeds betreft, komt het cultgehalte van deze film alleen maar ten goede.

2. Before Sunrise (1995)

undefined

Before Sunrise brengt het verhaal van een jonge Amerikaanse man (Ethan Hawke) en een jonge Française (Julie Delpy) die elkaar als bij toeval op een treinrit naar Wenen tegen het lijf lopen. De nacht die daarop volgt spenderen ze mijmerend over zichzelf, het leven en de liefde al wandelend in de Weense straten. Met de beperkte tijd die hen samen rest in het achterhoofd onthullen beide personages veel over zichzelf: over hun opvattingen, hun besognes en verwachtingen, maar ook over hun gevoelens voor elkaar.

Before Sunrise is het eerste deel van een driedelige cyclus. In Before Sunset (2004) ontmoet het duo elkaar opnieuw, ditmaal in Parijs. Nog eens negen jaar later brengen ze in Before Midnight (2013) samen een hele vakantie door in Griekenland.

3. Death in Venice (1971)

undefined

Death in Venice, een film van de hand van Luchino Visconti, geïnspireerd op de gelijknamige roman van Thomas Mann, brengt het relaas van Gustav von Aschenbach die samen met zijn familie op vakantie is in Venetië. Op die reis ontmoet hij de Poolse jongeling Tadzio, wiens uitzonderlijke schoonheid hem onmiddellijk weet te bekoren. Praten met het object van zijn verlangen doet hij echter niet. De fysieke verschijning van Tadzio en zijn aanwezigheid alleen al, maken het verblijf in het door cholera geteisterde oord voor Gustav de moeite waard.

4. Goodbye Lenin (2003)

undefined

null Beeld Screenshot
Beeld Screenshot

Nergens wordt de sfeer van een door communisme en socialisme bevangen Duitsland zo nostalgisch en nauwgezet neergezet als in Goodbye Lenin. Nadat ze getuige is van de arrestatie van haar zoon tijdens een anti-communistische demonstratie, raakt de socialistische Christiane in een diepe coma. In de vele maanden waarin ze buiten bewustzijn blijft verandert er echter heel wat in Duitsland: de Berlijnse muur komt ten val en kapitalisme sluipt langzaam maar zeker ook het Oosten van het land binnen.

Om zijn verzwakte moeder niet met de vele ingrijpende vernieuwingen te bruuskeren, besluit Alexander de DDR binnen de vier muren van haar kamer gewoon in leven te houden. Langzaam maar zeker vertoont het eigenhandig gecreëerde en geïdealiseerde socialistische wereldbeeld steeds meer scheuren. Tot ook dat aan diggelen ligt.

5. Roman Holiday (1953)

undefined

Deze romantische komedie van William Wyler betekende de doorbraak voor Audrey Hepburn. Ze vertolkt er de rol van de bevallige prinses Ann die met haar gevolg door de grote steden van Europa trekt. Tijdens een nachtelijke omzwerving in de Romeinse binnenstad ontmoet de prinses, die schoon genoeg heeft van handjes schudden en andere royale formaliteiten, Joe Bradley (Gregory Peck), een knappe Amerikaanse journalist. Samen brengen ze een bekoorlijke dag door in Rome, vol aardse geneugten en doodgewone dingen.

6. Lost in Translation (2003)

undefined

null Beeld Screenshot
Beeld Screenshot

Dit minimalistische meesterwerk van Sofia Coppola, dochter van Francis Ford Coppola, speelt zich af in het zonderlinge landschap van de Japanse grootstad Tokio. In een aaneenrijging van prachtige sfeerbeelden en een afwisseling van korte dialogen met veelzeggende stiltes maken we kennis met Charlotte, een jonge twintiger die zich in het kielzog van haar werkverslaafde vriend verloren voelt lopen in het leven, en Bob, een filmster op retour die voor een goedkope whiskycommercial zijn vrouw en kinderen voor een paar dagen moet achterlaten.

Hoewel de film zich voor een groot stuk afspeelt binnen de vier muren van het hotel waar het duo verblijft, wordt de toeschouwer toch op tijd en stond ook een blik in het excessieve (nachtelijke) Japanse stadsleven gegund. De chaos van een steeds maar voortrazende, wild consumerende en druk feestende buitenwereld staat in fel contrast met de doelloos rondzwervende en in twijfel verzonken hoofdpersonages.

7. Manhattan (1979)

Geen enkele regisseur lijkt meer epische liefdesbetuigingen aan de stad New York geproduceerd te hebben dan Woody Allen. Naast Annie Hall en Hannah and her Sisters is Manhattan daar een schoolvoorbeeld van. Allen laat zijn ode aan The Big Apple beginnen met enkele sferische stadsbeelden terwijl een voice over verschillende openingszinnen voor zijn roman de revue laat passeren.

'He was as tough and as romantic as the city he loved. New York was his town, and it always would be. And no matter what the season was, this was still a town that existed in black and white.' En naar dat evenbeeld werd ook de film enkel en alleen in zwart-, wit- en grijstinten geschoten.

8. The Two Faces of January (2014)

undefined

Deze Amerikaanse thriller rond het intrigerende bestaan van een oplichter en zijn vrouw, speelt zich grotendeels af in de magnifieke omgeving van verschillende Griekse eilanden en de Atheense binnenstad. Tijdens een bezoek aan de prachtige overblijfselen van de Akropolis, ontmoeten Chester MacFarland (Viggo Mortensen) en Colette (Kirsten Dunst) Rydal Keener, een zwendelaar die nietsvermoedende toeristen het geld uit de zakken klopt terwijl hij zich voordoet als een toeristische gids.

Wanneer Keener per ongeluk getuige is van de moord die Chester pleegt op een privédetective die met zijn neus op zijn duistere zaakjes gestoten is, raakt het leven van het eigenaardige trio danig verstrengeld.

9. Midnight in Paris (2011)

undefined

null Beeld Screenshot
Beeld Screenshot

In deze prent gaat regisseur Woody Allen de licht magisch-realistische toer op. Wanneer de Amerikaanse scenarioschrijver Gil Pender op een tripje naar Parijs de grillen van zijn materialistische verloofde en haar zelfgenoegzame ouders even niet meer kan aanzien, besluit hij het gezelschap even te laten voor wat het is en vervroegd naar hun hotel terug te keren. Op zijn tocht raakt hij echter verstrikt in het ongeordende, maar romantische Parijse straatwerk. Wanneer besluit om hulp te vragen aan de inzittenden van een antieke Peugeot die zijn pad kruist, wordt hij onverhoeds meegevoerd in een reis doorheen de tijd.

Ontmoetingen met grote kunstenaars en schrijvers als Ernest Hemingway en Scott Fitzgerald en hun muzes dompelen Pender - en de kijker samen met hem - onder in het Parijs van de jaren 20. Een van de avonden daarop laat hij zich in het kielzog van een fabuleuze Marion Cotillard zelfs meevoeren tot in de Belle Epoque van Toulouse-Lautrec, Paul Gauguin en Edgar Degas.

10. The Pianist (2002)

undefined

In The Pianist van Roman Polanski krijgen we een desolaat beeld toegeworpen van de stad Warschau onder een strak Nazistisch bewind. Het hoofdpersonage uit de film, Wladyslaw Szpilman is een getalenteerde Poolse pianist uit een rijke Joodse familie, die in de jaren 30 een grote bekendheid geniet. Tijdens de Tweede Wereldoorlog vallen hij en zijn familie echter volledig uit de gratie en worden ze gedwongen naar het getto van Warschau te verhuizen.

Wanneer de familie uiteindelijk geselecteerd wordt voor een deportatie naar een concentratiekamp kan Szpilman op het nippertje ontsnappen. Mede dankzij het medeleven van een Duitse officier weet hij de gruweljaren van onderduiken en honger die daarop volgen, te doorstaan. Na de oorlog groeit Szpilman opnieuw uit tot een glorieus pianist.

11. In Bruges (2008)

undefined

Niet alleen in het buitenland bevinden zich stedelijke parels van formaat, ook ons land telt enkele knappe architecturale hoogstandjes. De meest historisch bezielde van allemaal zou wel eens Brugge kunnen zijn. Dat werd dan ook dé locatie bij uitstek voor de zwarte Brits-Amerikaanse misdaadkomedie van de hand van Martin McDonagh, die bij het schrijven van het scenario de Belgische stad alvast als gedroomde setting in zijn achterhoofd had gestoken.

12. L'Auberge Espagnole (2002)

undefined

null Beeld Screenshot
Beeld Screenshot

In deze Franse film van Cédric Klapisch volgen we Xavier, een jonge Franse student, op zijn één jaar durende Erasmusuitwisseling naar Barcelona. Hij komt er terecht in een huis met een zestal andere internationale studenten: de Belgische Isabelle, de Britse Wendy, de Duitser Tobias, de Italiaan Alessandro, de Deen Lars en de Spaanse Soledad. Xavier beleeft er de tijd van zijn leven.

De ervaringen die hij meekrijgt tijdens zijn verblijf in de stad doen hem echter onvermijdelijk afdwalen van zijn leven in Frankrijk en de persoon die hij daar was. De relatie met zijn vriendin (Audrey Tautou) die thuis achterbleef, komt daardoor uiteraard onder zware druk te staan.

13. Cidade de Deus (2002)

undefined

null Beeld kos
Beeld kos

'Cidade de Deus' of 'City of God' belicht het leven van twee jongens die opgroeien in de een van de meest beruchte buurten ter wereld, de 'Cidade de Deus' in Rio de Janeiro. Beide proberen ze aan hun afkomst te ontsnappen en iets van hun leven terecht te brengen. Die opzet pakt voor de twee jongens echter heel anders uit: de ene schopt het tot fotograaf, de andere tot drugsdealer.

Het harde leven in de sloppenwijken van de Braziliaanse binnenstad wordt door deze prent van Fernando Meirelles en Kátia Lund zonder al te veel verbloeming en erg realistisch in beelden samengevat.

14. Night on Earth (1991)

undefined

null Beeld Screenshot
Beeld Screenshot

Deze film van Jim Jarmusch is een collage van vijf vertellingen in vijf grote steden ter wereld, waarin er telkens een band gesmeed wordt tussen een taxichauffeur en zijn respectievelijke klanten. In Los Angeles pikt tomboy Corky de Hollywood-diva Victoria Snelling op aan de luchthaven. In New York worden de rollen tussen chauffeur Helmut Grokenberger en zijn cliënt even omgedraaid, omdat die eerste niet weet hoe hij met een automatisch besturingssysteem moet omgaan.

In Parijs krijgt een blinde dame een lift van een man afkomstig van Ivoorkust. In Rome klapt de chauffeur dan weer uit de biecht over zijn seksuele voorkeuren tegen een ontstelde priester en in Helsinki, ten slotte, klimmen drie dronken arbeiders de taxi in na een nachtje zwaar doorzakken.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234