Donderdag 29/09/2022

Muziekindustrie

Kantelpunt: we kochten voor het eerst meer muziek digitaal dan analoog

Het aandeel van digitale aankopen oversteeg in 2015 met 45 procent dat van de analoge (39 procent) Beeld MetaChart
Het aandeel van digitale aankopen oversteeg in 2015 met 45 procent dat van de analoge (39 procent)Beeld MetaChart

Voor het eerst besteden muziekfans meer geld aan digitale producten zoals streaming dan aan fysieke muziekdragers zoals cd's of vinyl. Dat blijkt uit cijfers van IFPI, dat de belangen van de sector wereldwijd behartigt. Daarmee lijkt de moeizame transitie van de muziekindustrie naar nieuwe verdienmodellen eindelijk een feit te worden. Al waarschuwt IFPI-CEO Frances Moore: "We zijn er nog niet."

Tom Windey

In 2015 bedroegen de inkomsten uit muziekopnames ruim 15 miljard dollar, of dik 13 miljard euro. Dat is een stijging van 3,2 procent tegenover 2014 en de eerste groei van betekenis sinds 1955, meldt het IFPI.

Die groei is volledig te verklaren door het succes van streamingdiensten zoals Spotify en Deezer, want fysieke muziekdragers gaan nog altijd sterk achteruit. De 'fysieke' muziekmarkt moest 4,5 procent terrein prijsgeven. Minder dramatisch dan de voorgaande jaren - in 2014 en 2013 ging de markt er met respectievelijk 8,5 procent en 10,6 procent op achteruit - maar nog steeds geen cijfer om vrolijk van te worden.

Globaal worden de verliezen op de fysieke-muziekmarkt volledig weggeveegd door de sterke groei van digitale muziek, dat aan 6,7 miljard dollar (goed 5,8 miljard euro) inkomsten genereerde. Opvallend hierin is het sterk stijgende aandeel van inkomsten uit streamingdiensten, die een groei van liefst 45,2 procent lieten optekenen.

Door die twee tegengestelde trends springt digitale muziek nu over de fysieke in het wereldwijde inkomstenplaatje. Daarnaast waren uitvoeringsrechten goed voor 14 procent van de inkomsten en synchronisatierechten (het gebruik van muziek in onder meer films en reclamespots) voor 2 procent.

IFPI-CEO Frances Moore. Beeld AFP
IFPI-CEO Frances Moore.Beeld AFP

"Een grote wanverhouding"

De cijfers zijn twee keer goed nieuws voor de industrie. Ten eerste wordt gebroken met de decennialange trend van minder inkomsten, en ten tweede lijkt er nu eindelijk een digitaal verdienmodel gevonden te zijn. De muzieksector was een van de bedrijfstakken die rond de eeuwwisseling al rake klappen kreeg van de 'disruptieve' economie. Op internet was muziek - al dan niet legaal - immers ineens gratis en overal beschikbaar, waardoor de cd-verkoop instortte.

Ingrepen en innovaties als cd-beveiliging of digitale downloadwinkels leken dat tij niet te kunnen keren. Maar streaming lijkt daar nu dus wél in te slagen.

"Dit wijst op een industrie die zich aanpaste aan het digitale tijdperk en daar sterker uit kwam", schrijft IFPI-CEO Frances Moore. "Platenmaatschappijen hebben zichzelf getransformeerd om te overleven en te floreren. En tegelijk behielden ze focus op hun kernmissie: investeren in artiesten, in muzikaal talent en in de distributie naar een groot publiek."

Toch beseft ook Moore dat er nog een lange weg te gaan is. En niet alleen omdat één goed jaar geen 20 jaren van verval kan goedmaken. "Er is nog een grote wanverhouding tussen de muziek waarvan consumenten genieten en de inkomsten die de muziekgemeenschap daarvoor terugkrijgt", schrijft ze.

Er blijven te veel inkomsten hangen bij streamingdiensten of videoplatforms zoals Youtube, vindt Moore. Zij hoopt dat beleidsmakers ingrijpen om de inkomstenkloof tussen de Spotify's en Youtubes enerzijds, en de artiesten anderzijds, te dichten. "Een boomende muziekconsumptie is niet genoeg", besluit ze. "Het is vitaal dat er ook waarde terugvloeit naar de muziekgemeenschap."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234