Donderdag 30/06/2022

Op Couleur Café zijn alle culturen evenwaardig

null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN

Sinds lederen sandalen, patchouligeur en djellaba's niet langer tot de vaste dresscode behoren, is Couleur Café op korte tijd uitgegroeid tot een driedaagse waar geen enkele festivalganger nog gezichtsverlies hoeft te lijden bij zijn vrienden, en waar iederéén zijn gading vindt.

Dat was bij de 19de editie van het multiculturele festival niet alleen te merken aan de affiche, die met Zucchero en Arsenal een divers publiek aansprak. Van peuters, over stokoude buurtbewoners en hippe pubers tot een enkele politica (Marie Arena), een viertal als giraffen opgetuigde bewegingskunstenaars en heel wat kantoorklerken die zich niet tijdig konden verlossen van hun maatpak of stropdas: werkelijk élk segment van de maatschappij leek vertegenwoordigd op Couleur Café. Elk segment? Nu ja.

De festivalgangers bleken opvallend genoeg overwegend blank, en hoewel je in de marktruimte eetstandjes had van de Antillen tot Zanzibar opteerde niet iedereen even enthousiast voor uitheemse exotiek. Al kon je er - zeker tegen etenstijd - over de koppen lopen, je belandde plots in een chaotische polonaise waar geuren en mensen elkaar duwend onder de voet liepen, en Buena Vista Social Club schijnbaar eindeloos 'Chan Chan' uit de luidsprekers schalde.

Tot onze verrassing deden het pannenkoekenkraam en de pittabar duidelijk de beste zaken in al die chaos, terwijl de koks uit de Himalaya en de Chileense keukenpieten drie dagen lang met hun vingers stonden te draaien. Stopte de multiculturele ontdekkingstocht dan toch bij het vullen van de maag?

Knipoog naar het Westen

Ook op het podium werd er druk geknipoogd naar het Westen: zo coverde Bumcello 'Moments in Love' van Art of Noise, bracht Orchestre National de Barbès een succulente vertolking van 'Sympathy For The Devil' (Rolling Stones) en even later moest ook de baslijn van 'Seven Nations Army' (The White Stripes) er herhaaldelijk aan geloven in de Fiestatent bij Gentleman. Muziek van Amy Winehouse en Roisin Murphy braakte intussen non-stop uit de geluidsboxen van de FM Brusselbus.

Misschien was dàt uiteindelijk de lijm waarmee Couleur Café haar publiek aan zich bindt: de festivalganger komt er weliswaar in aanraking met vreemde culturen, maar toch hoeft niemand zich te angstwekkend ver van zijn eigen voordeur te voelen. (Gunter Van Assche en Dirk Steenhaut)

SpokFrevo Orquestra: Jazzy carnaval (****)
Zaterdag, 19.15 uur, Univers

Een achttienkoppige bigband zie je niet alle dagen op een podium staan. Zelfs op Couleur Café was het Braziliaanse SpokFrevo Orquestra een buitenbeentje. Het orkest, geleid door saxofonist en arrangeur Inaldo Cavalcante de Albuquerque, Spok voor zijn vrienden, komt uit Recife, hoofdstad van de noordoostelijke staat Pernambuco. Met zijn debuut-cd Passo de Anjo heeft het een ware revolutie teweeggebracht in de geschiedenis van de frevo. Dat laatste is een uniek marsritme waar je onmiddellijk vrolijk van wordt, wellicht de reden waarom het zo populair is tijdens het Braziliaanse carnaval.

Hoewel SpokFrevo regelmatig optreedt als begeleidingsband van sterren uit de música popular brasileira bracht hij louter instrumentaal werk: withete dansmuziek, waarbij de keurig in het pak zittende blazers om beurten netjes rechtop gingen staan als het hun beurt was voor een solo. Toch werden hun verjazzte carnavalskrakers strak gespeeld, met een rauwe, punky energie en een inzet waar veel rockbands nog wat van kunnen opsteken. (DS)

Orishas: Heetgebakerd en frivool (***)
Vrijdag, 0.00 uur, Titantent

"Rap is dead", hoorden we Orishas (Afrikaans voor halfgoden) mopperen tijdens hun show op Couleur Café. Maar zolang hiphop klinkt als bij het Cubaanse trio, hoef je toch niet onmiddellijk over een grafschrift na te denken. De energieke hip-pop die ze brachten, dampte immers heviger dan een vuistdikke Havana. Met aanstekelijke ritmes en frivole riedeltjes richtte de band zich nu eens op een wild fiësta ('Guajira'), waarna één van de leden zich dan weer in een Cubaanse vlag hulde terwijl hij zijn heetgebakerde raps doorspekte met cachimbos (revolvers) en pajaros (homo's). In beide gevallen keek het trio uit op een zee van wuivende armen. Het hoogtepunt van de set werd gereserveerd voor 'Bruja', een onweerstaanbare popsong a lo Cubano, die live voorzien was van een pianomelodietje waar Coldplay een patent op had kunnen bezitten. Jammer genoeg klonk het geluid in de tent daarbij te vaak alsof ze door een aftandse boombox werd gepompt: een halfgod onwaardig, eerlijk gezegd. (GVA)

Orchestre National de Barbès: Arabische grooves (***)
Vrijdag, 20.15 uur, Univers

"We spreken niet langer over Europeanen of Afrikanen, vanaf nu hebben we het alleen nog over mensen." Met die zin vatte de zanger van het Orchestre National de Barbès niet alleen de filosofie van zijn groep, maar ook die van het hele festival samen. Barbès is een Parijse wijk aan de voet van de Sacré Coeur, bekend om zijn bonte mengeling van volkeren en nationaliteiten. Het is daar dat het twaalfkoppige orkest, onder leiding van de Algerijn Youcef Boukella, zijn wortels vindt. De heren maken feestmuziek waarop het heerlijk meedeinen is: een pittige mengeling van rai, rock, chaabi, gnawa, jazz, berberfolk, calypso en sufimuziek, gekenmerkt door even meeslepende als hypnotiserende Arabische grooves. Tijdens hun set op Couleur Café ontkwam je niet aan volksmennerij, maar de bedoeling was nobel: leven in de brouwerij en beweging in de heupen van de toeschouwers brengen. Het publiek brulde alles geestdriftig mee en toen er ook nog een exotische cover van de Stonesclassic 'Sympathy for the Devil' werd opgediept was het hek helemaal van de dam. (DS)

Monsoon: Op het scherp van de snee (****)
Zaterdag, 18.15 uur, Fiesta

Rockbands zijn op Couleur Café een relatief recent fenomeen, maar het Brusselse Monsoon bewees met verve dat wie écht goed is ook voor een multicultureel publiek overeind kan blijven. Monsoon, al jaren een onterecht slachtoffer van de francofobie van sommige Vlaamse media, leverde onlangs met The King of Eyes, Tits and Teeth zijn toegankelijkste en meest poppy langspeler af, zonder er zijn unieke karakter bij in te schieten. Blikvanger van de groep is Delphine Gardin, een charismatische zangeres die nauwelijks voor PJ Harvey hoeft onder te doen en zaterdag met haar stem alle hoekjes van wereldsongs als 'Time' en 'Stories of Love' verkende. Haar podiumvaste gezellen tekenden intussen voor dwarse, intense indierock, waarin de gitaren occasioneel het gezelschap kregen van een schurende viool. Monsoon had echter ook enkele radiovriendelijke liedjes ('Comic Strip Bubbles' of het vingerknippende 'Had a Dream') in de aanbieding. Een set op het scherp van de snee van een band waar we on-Belgisch trots op mogen zijn. (DS)

MC Solaar: Venijnige beats en emotie (****)
Vrijdag, 19.45 uur, Titan

Heel wat rappers doen ons spontaan denken aan het soort luidruchtige macho's dat 'm op het kardinale moment nooit omhoog krijgt: een grote muil, maar een klein ... ach, u vat het wel. Die gedachte komt ons evenwel nooit voor de geest bij de Frans-Senegalese rapper MC Solaar. Hij pocht niét over blingbling en loopt niét te zwaaien met geladen vuurwapens. Integendeel: de seriewoordenaar brengt hiphop met emotie en engagement. MC Solaar maakte een schitterende comeback met Chapitre 7, waaruit een voortreffelijk 'Au clair de la lune' en de electro-punkversie van 'Da Vinci Claude' de hoogste ogen gooiden op Couleur Café. Solaar bleek ook geen egotripper: zo kregen zijn drie achtergrondvocalisten elk hun gloriemoment in de show. Toch bleef het hun werkgever die de hoogtepunten aan mekaar reeg: met 'Victime de la mode' bijvoorbeeld, of een pakkend 'Le nouveau western'. In 'Hasta la vista' vatte Solaar zelf nog het best de spankracht van zijn concert samen: "Tengo el microfono amigo cuidado", of "Pas maar op, want ik heb de microfoon, vriend." Klein geschapen rappers wezen gewaarschuwd.(GVA)


Los Van Van: Stomende salsa ondanks geluid (***)
Zaterdag, 0.00 uur, Titantent

Los Van Van is al bijna veertig jaar het populairste dansorkest van Cuba. Dat is vooral de verdienste van oprichter Juan Formell, die eerder zijn sporen had verdiend aan de zijde van charangagrootmeester Elio Revé. Los Van Van was het eerste Cubaanse gezelschap dat synthesizers en drummachines gebruikte en fusies aanging met rock, funk, disco en hiphop. Dank zij Formells vernieuwingsdrang weet de groep zich ook nu nog te handhaven. Ze ligt aan de oorsprong van genres zoals de songo en de timba. Maar wat haar extra geliefd maakt zijn de teksten, die nauw aansluiten bij het dagelijkse leven van de doorsnee Cubaan, subtiele maatschappijkritiek bevatten en vol zitten met woordspelingen.

Los Van Van is een kweekvijver voor de beste zangers en muzikanten van het Caraïbische eiland. Ook op Couleur Café zette de groep een stomende salsaset neer, al werden sommige nummers wel zeer lang uitgesponnen (sneu voor wie geen Spaans begreep) en werd de stomende show jammerlijk ontsierd door een wel zeer schrille geluidsbalans. (DS)

Bumcello: Verbeeldingrijke kosmopolieten (****)
Zaterdag, 21.15, Electro World Stage

Dé revelatie van Couleur Café was zonder twijfel de verbluffende set van het Franse duo Bumcello. Cellist-bassist Vincent Ségal en percussionist-zanger Cyril Atef staan bekend als de ritmesectie van M, maar hebben ook al samengewerkt met artiesten als Ben Harper, Keziah Jones, Susheela Raman en Vanessa Paradis. Als Bumcello houden ze er een parallelle carrière op na die al een handvol cd's omvat waarvan Lychee Queen de jongste is. Op die plaat wordt het tweespan vocaal bijgestaan door gasten als Chocolate Genius, Blackalicious en Tommy Jordan (Geggy Tah). Met de vrij gepolijste sound van dat werkstuk heeft Bumcello live echter weinig uitstaans. Op het podium toonden Ségal en Atef zich als creatieve muzikanten die met beperkte middelen en veel verbeelding tot spannende dingen in staat waren. Goed, Atef is geen grote zanger en zocht dus regelmatig zijn toevlucht tot stemvervormers, maar met zijn nerveuze, funky ritmiek zorgde hij voor een hoge dansbaarheidsfactor. Ségal bewerkte zijn elektrische cello beurtelings met een strijkstok, zijn vingers en een plectrum en stuurde de klank door allerlei effectapparatuur, waardoor zijn spel soms naar dat van Jimi Hendrix neigde.

Door zijn partijen regelmatig te samplen, op elkaar te stapelen en via pedaaltjes te bewerken en te vervormen, wist hij niet alleen met zichzelf te dialogeren, maar ook de onwaarschijnlijkste geluidscollages te maken. Bumcello stond voor kosmopolitische nomadenmuziek met tonaliteiten die nu eens oriëntaals, dan weer Keltisch aandeden. De verrassende improvisatie op 'Moments in Love' van Art of Noise werd een van de hoogtepunten. (DS)

Erykah Badu: Ergernis in Echternach (**)
Vrijdag, 22.00 uur, Titan

Ze zag er dan wel ravissant uit met dat hoog opgestoken haar, verder maakte Erykah Badu slechts een schimmige indruk op Couleur Café. De Boeddha in Badu - zelfs als ze zich achter een electronische drummachine stelde, straalde ze hemelse rust uit - speelde het concert namelijk parten.

Futloos dobberde haar funk, soul en r&b rond in de Titantent, waar de lamlendige akoestiek alleen maar voor méér ergernis zorgde. Op den duur leek je mee te schuifelen in een Echternachprocessie: nu eens nam het concert een stevige vaart met een waarlijk verrukkelijk 'On and on', 'Soldier' en 'Kiss Me on My Neck', om vlak daarna te verzanden in een langdradige jazzgroove waarbij ze de song zélf uit het oog verloor.

Pas in de slotsprint schoot Badu wakker: ze wierp zichzelf gracieus in het publiek tijdens 'Bag Lady', in een versie die ons bijna deed smachten naar meer. Jammer genoeg had ze ons met die eerste, troosteloze helft al verloren. (GVA)

Natacha Atlas: Vrouwgeworden Gazastrook (***)
Zondag, 19. 00 uur, Univers

Natacha Atlas is een zangeres met Joods-Egyptische, Marokkaanse en Engelse roots, die opgroeide in een Brusselse migrantenbuurt. Ze leende haar stem aan TransGlobal Underground en werkte ook met Jah Wobble, David Arnold en Jean Michel Jarre. Sinds 1995 bouwt ze aan een solocarrière: Ana Hina is haar achtste plaat en ook daarop horen we de gebruikelijke 'cha'abi moderne': een fusie van Arabische en Noord-Afrikaanse klanken met reggae, drum-'n-bass, hiphop en westerse elektronica. Gezien haar multi-etnische achtergrond omschrijft la Atlas zichzelf als een 'menselijke Gazastrook' en pleit ze voor harmonie tussen de volkeren.

Op Couleur Café ging haar sirenenstem door merg en been, terwijl Atlas' bewegingen herinnerden aan haar vroegere leven als buikdanseres. De oriental funk van haar band was behoorlijk meeslepend en ook haar gearabiseerde versie van Screamin' Jay Hawkins' 'I Put a Spell on You' mocht er wezen.

Orishas Beeld UNKNOWN
OrishasBeeld UNKNOWN
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234