Dinsdag 18/01/2022

RecensieBoeken

‘Pluto’ van Lara Taveirne: liefde is een grillig beest ★★★☆☆

Lara Taveirne. Beeld BELGAIMAGE
Lara Taveirne.Beeld BELGAIMAGE

In het breedvoerige Pluto geeft Lara Taveirne het woord aan een moeder en dochter van een brokkelig gezin. De verwikkelingen worden hoog opgetast, met als centrale plek een aftands dijkhuis.

Dirk Leyman

Plastische taal, daar kan Lara Taveirne (°1983) amper aan weerstaan. De voormalige Debuutprijswinnares toonde ook in haar eerdere romans al een zwak voor meanderende zinnen en weelderige beelden. Daarbij liet ze niet na haar West-Vlaamse roots flink in de verf te zetten, zoals in het recente Kerkhofblommen (2018). Tegelijk kristalliseerden er zich toonaangevende thema’s uit: de adolescentie en het verwarrende kantelpunt van meisje naar vrouw, vaak getekend door splijtend verlies.

Met Pluto geeft Taveirne een nieuwe draai aan dit leidmotief, in een roman waarin we het hoofdpersonage Antonia zien verpoppen van timide dochter naar op hol slaande moeder. De bonte wereld van een half hippiegezin wordt daarbij uitvoerig – en behoorlijk uitputtend - getekend. Opnieuw ligt er veel schrijnend drama en dood op de loer. Toch accentueert Taveirne ook de onvermurwbaarheid van sterke vrouwen.

Machtige zomer

In het eerste hoofdstuk glijden we de jaren tachtig binnen, waarvan Taveirne de geur en smaak in onze neusgaten en op onze tong deponeert. Antonia weet niet wie haar vader is, want haar moeder Marie-Josepha heeft ‘een hart dat elke drie jaar vervelt als een slang’. Het volstond ‘om te weten dat haar vader het herinneren niet waard’ was. Haar (half)zussen Frederike, Lize en Jane zijn flamboyanter en soepeler in het sociale verkeer, terwijl Antonia liever ‘onopvallend’ is, ‘in de kleur van een stoeptegel’. En liefde? Die had haar moeder slechts gevoeld voor ‘twee van hun drie vaders’.

Detailrijk en met veel couleur locale evoceert Taveirne de school- en vroege adolescentiejaren van de opmerkzame Antonia én het gehannes in het rommelige maar warme gezin. En er is die machtige zomer wanneer ze naar het platteland trekken, waar hun moeder een schots en scheef dijkhuis tot schijnbaar idyllische plek bombardeert: Pluto.

Tot er diverse perspectiefwissels opdoemen en Loeki op de voorgrond treedt. Loeki is de dochter van Antonia en stuit tot haar verbazing op de geschriften van haar moeder, die op haar zevenendertigste zelfmoord pleegde in Kreta. ‘Als gevallen knikkers zijn haar ogen over de woorden gestuiterd’, luidt het in een wat ongelukkige zin. Loekie ontrafelt steeds meer geheimen over Antonia (‘De leegte heeft altijd in haar gezeten’), haar eigen voorgeschiedenis die niet al te fraai is, én er is haar broer Rowan. Daar blijft het niet bij: dat Taveirne vooraan een (onvolledige) personagestamboom meegeeft, is beslist geen overbodige luxe.

null Beeld rv
Beeld rv

Dramatiek

In dit met hartenbloed geschreven boek stapelt Taveirne de verwikkelingen torenhoog op. Aan haar vertelenergie twijfelt niemand, maar te langdurig verwijlt ze bij weliswaar smakelijke akkefietjes of haalt ze door zijsprongen de stuwkracht uit haar verhaal weg. Er wordt herkauwd en bijgepoetst, herbelicht en geprakkezeerd.

Later neemt de met dikke stift aangezette dramatiek de overhand. Dit is schrijven als een onstelpbare oliebron, of beter: als een ontspoorde rivier die wel een stevige dam kan gebruiken. Heilzaam is de montere, averechtse humor die Taveirne sporadisch over die in gruzelementen vallende gezinnen drapeert. En de conclusie? Misschien dat ‘liefde een grillig beest [is], dat je beter niet in huis kunt halen’.

Lara Taveirne, Pluto. Aan het einde van de weg rechtdoor, Prometheus, 300 p., 22,50 euro.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234